Omurlar, omurilik ve sinir lifleri ad\u0131 verilen yap\u0131lar\u0131n\u0131n korunmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan kemik yap\u0131lard\u0131r. Omurilik ve sinir lifleri omurlar\u0131n ortas\u0131ndaki kanal boyunca ba\u015f\u0131n alt k\u0131sm\u0131ndan ba\u015flayarak a\u015fa\u011f\u0131ya do\u011fru inerler. Omurlar aras\u0131nda omurlar\u0131n birbirine ba\u011flanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan, disk ad\u0131 verilen yap\u0131lar vard\u0131r. Bu diskler ya\u015f ilerledik\u00e7e S\u0131v\u0131 miktarlar\u0131n\u0131 kaybederler. Bu durum diskin y\u00fck ta\u015f\u0131ma yetene\u011finin azalmas\u0131na ve sertle\u015ferek bulundu\u011fu yerden spinal kanala do\u011fru yer de\u011fi\u015ftirerek kanal \u00e7ap\u0131n\u0131n daralmas\u0131na neden olabilir. Spinal stenozun di\u011fer bir nedeni, omurlar\u0131n arkas\u0131ndaki faset eklemlerinin b\u00fcy\u00fcmesidir.<\/p>\n
BEL\u0130RT\u0130LER <\/p>\n
Spinal stenoz her zaman belirti vermeyebilir. \u00c7al\u0131\u015fmalar hi\u00e7bir belirtisi olmayan fakat ciddi spinal stenozu olan bir\u00e7ok insan oldu\u011funu ortaya koymu\u015ftur. E\u011fer varsa belirtiler; s\u0131rt ya da bacaklarda a\u011fr\u0131, uyu\u015fukluk ve krampt\u0131r. Bacaklarda kuvvetsizlik meydana gelebilir. Nadiren mesane ve\/veya ba\u011f\u0131rsak problemlerine neden olabilir. Yak\u0131nmalar uzun s\u00fcre ayakta kalma ve y\u00fcr\u00fcmeyle artabilir. Belirtiler devaml\u0131 ya da n\u00f6betler bi\u00e7iminde gelip ge\u00e7en \u015fekilde olabilir. S\u0131n\u0131rl\u0131 bir s\u00fcre y\u00fcr\u00fcd\u00fckten sonra bacaklarda g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fck ve uyu\u015fma nedeniyle durma ve \u00e7\u00f6melme gere\u011fi duyulabilir. Y\u00fcr\u00fcme mesafesi giderek azalabilir. E\u011filme veya oturmayla a\u011fr\u0131 hafifleyebilir veya tamamen ge\u00e7ebilir.<\/p>\n
TANISI<\/p>\n
doktorunuz sizden bir \u00f6yk\u00fc alacak ve sizi muayene edecektir. Direkt grafiler (r\u00f6ntgen) daralm\u0131\u015f disklerin veya zay\u0131flam\u0131\u015f disklerin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyabilir. Manyetik rezonans g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleme (MRG) ile omurgadaki darl\u0131klar\u0131n miktar\u0131 detayl\u0131 bir \u015fekilde saptanabilir. Bilgisayarl\u0131 Tomografi (BT) de detayl\u0131 ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in kullan\u0131labilir. T\u00fcm bu \u00e7al\u0131\u015fmalar spinal kanal\u0131n\u0131n darl\u0131\u011f\u0131n\u0131, sinir k\u00f6k\u00fc bas\u0131s\u0131n\u0131, darl\u0131\u011f\u0131n yerinin saptanmas\u0131n\u0131 sa\u011flar.<\/p>\n
TEDAV\u0130<\/p>\n
Doktorunuz sizde a\u011fr\u0131ya sebep olan bir darl\u0131\u011f\u0131 saptayacak olursa, \u00f6ncelikle cerrahi olmayan y\u00f6ntemleri deneyecektir. Bu tedavi se\u00e7enekleri ise antiinflamatuar tedavi (oral ya da enjeksiyon) ve a\u011fr\u0131n\u0131n kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in a\u011fr\u0131 kesicilerdir. Somut tedaviye karar verilirken doktorunuz, sizin dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ve yak\u0131nmalar\u0131n\u0131z\u0131n ya\u015fam kalitenizi d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcp, d\u00fc\u015f\u00fcrmedi\u011fini g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurur. Spinal enjeksiyonlar (kortizonun epidural enjeksiyonu gibi) yap\u0131labilir.<\/p>\n
\u0130lac tedavisi ve a\u011fr\u0131n\u0131n kontrol\u00fc:<\/p>\n
Doktorunuz tedavinizi planlarken tek bir ila\u00e7 ya da \u00e7oklu ila\u00e7 tedavisini se\u00e7ebilir. A\u011fr\u0131n\u0131n kontrol\u00fc i\u00e7in kullan\u0131lan ila\u00e7lara analjezik denir. \u00c7o\u011fu a\u011fr\u0131 Aspirin, ibuprofen, diklofenak, naproksen ya da asetaminofen gibi basit a\u011fr\u0131 kesicilerle kontrol alt\u0131na al\u0131nabilir. Baz\u0131 analjezikler (a\u011fr\u0131 kesiciler) NSA\u0130\u0130 olarak adland\u0131r\u0131l\u0131rlar. Bu t\u00fcr ila\u00e7lar a\u011fr\u0131y\u0131 kesmeleri yan\u0131nda meydana gelebilecek bir inflamasyonu da ortadan kald\u0131rmak amac\u0131yla kullan\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n
E\u011fer doktorunuz size b\u00f6yle a\u011fr\u0131 kesiciler \u00f6nermi\u015f ve kullan\u0131yorsan\u0131z, mide problemleri gibi yan etkilerle kar\u015f\u0131la\u015fabilirsiniz. Bu t\u00fcr a\u011fr\u0131 kesicilerin uzun s\u00fcre kullan\u0131m\u0131nda olabilecek problemler bak\u0131m\u0131ndan doktor g\u00f6zetiminde olmal\u0131s\u0131n\u0131z. E\u011fer yukar\u0131da bahsedilen t\u00fcrden a\u011fr\u0131 kesiciler ile ge\u00e7meyen inat\u00e7\u0131 bir a\u011fr\u0131n\u0131z varsa; doktorunuz size narkotik a\u011fr\u0131 kesici (kodein-morfin gibi) ad\u0131 verilen ila\u00e7lar \u00f6nerebilir. Bu t\u00fcr a\u011fr\u0131 kesicileri, doktorunuz \u00f6nermedik\u00e7e kullanmay\u0131n\u0131z. Bu t\u00fcr ila\u00e7larda y\u00fcksek doz, daha fazla ve daha h\u0131zl\u0131 etki demek de\u011fildir. Bu ila\u00e7lar\u0131n kusma, kab\u0131zl\u0131k, ba\u015f d\u00f6nmesi, uyu\u015fukluk gibi yan etkileri vard\u0131r ve bu ila\u00e7lar ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yapabilirler. T\u00fcm ila\u00e7lar ancak doktorunuz \u00f6nerirse al\u0131nmal\u0131d\u0131r. Doktorunuzun verdi\u011fi ila\u00e7lar\u0131 nas\u0131l ve ne kadar alaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 do\u011fru anlad\u0131\u011f\u0131n\u0131zdan emin olunuz ve ilac\u0131n\u0131z\u0131n i\u015fe yaramad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsan\u0131z doktorunuza dan\u0131\u015f\u0131n\u0131z. Antiinflamatuar etki g\u00f6steren ba\u015fka ila\u00e7lar da vard\u0131r. Kortikosteroidler g\u00fc\u00e7l\u00fc antiinflamatuar etkilerinden dolay\u0131 oral ya da enjeksiyon bi\u00e7iminde kullan\u0131labilir. NSA\u0130\u0130 gibi kortikosteroidlerin de yan etkileri vard\u0131r. Sizin i\u00e7in risklerini ve yararlar\u0131n\u0131 doktorunuzla g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcz. Spinal enjeksiyonlar veya bloklar a\u011fr\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131nda kullan\u0131labilir. Bu t\u00fcr i\u015flemler epidural aral\u0131\u011fa (sinirleri saran zarlar aras\u0131 aral\u0131k) ya da eklem aral\u0131\u011f\u0131na kortikosteroid verilmesi \u015feklinde yap\u0131l\u0131r. Bu i\u015flemi uzman hekim yapar. \u0130lk i\u015flemin ba\u015far\u0131 durumu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131narak ileri d\u00f6nemde i\u015flem tekrarlanabilir. Bu y\u00f6ntem; tedavi program\u0131nda s\u0131k\u00e7a kullan\u0131lan bir y\u00f6ntemdir.<\/p>\n
\u0130lac tedavisi d\u0131\u015f\u0131ndaki konservatif (Cerrahi olmayan) tedavi se\u00e7enekleri:<\/p>\n
Spinal stenozun belirtileri, hastalarda genellikle hareketten ka\u00e7\u0131nmaya neden olur. Bu durum e\u011filebilmede, dayan\u0131kl\u0131l\u0131kta azalma yarat\u0131r. Fizik tedavi ya da egzersiz program\u0131, kaslar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirme ve e\u011filebilmeyi yeniden sa\u011flama a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir. Aerobik, bisiklete binme, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f \u00f6nerilmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu t\u00fcr eylemler sinirlere gelen kan miktar\u0131n\u0131 artt\u0131rmakta ve b\u00f6ylece daralman\u0131n belirtilerini azaltmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca size s\u0131rt, kar\u0131n ve bacak adalelerini kuvvetlendiren egzersizler de \u00f6nerilebilir. Doktorunuz size en uygun egzersiz program\u0131n\u0131 \u00f6nerecektir. Bir\u00e7ok birey i\u00e7in, ev i\u00e7i g\u00fcvenli\u011fe dikkat edilmesi \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00d6rne\u011fin \u00e7ama\u015f\u0131r makinesi ve bula\u015f\u0131k makinesi daha y\u00fcksek bir yere konabilir. Daha uygun bir yatak kullan\u0131labilir. Gerekli ise banyoda da de\u011fi\u015fiklik yap\u0131labilir. Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcn en kolay hale getirilebilmesi, gerekirse y\u00fcr\u00fcte\u00e7 veya baston edinilmesi uygundur. \u00d6nemli ve ilerleyici bir bacak zay\u0131fl\u0131\u011f\u0131 geli\u015fmedik\u00e7e ve idrar torbas\u0131 veya ba\u011f\u0131rsak sorunlar\u0131 bulunmad\u0131k\u00e7a spinal stenoz, yeti\u015fkinlerde tehlikeli bir durum olu\u015fturmamaktad\u0131r. B\u00f6yle durumlarda tedavinin amac\u0131, hastan\u0131n ya\u015fam kalitesini korumak ve a\u011fr\u0131 varsa a\u011fr\u0131n\u0131n kontrol\u00fcn\u00fc sa\u011flamakt\u0131r. Cerrahi olmayan y\u00f6ntemler, tek ba\u015f\u0131na spinal kanaldaki darl\u0131\u011f\u0131 d\u00fczeltmemekte ve a\u011fr\u0131y\u0131 uzun s\u00fcre sonland\u0131ramamaktad\u0131r.<\/p>\n
Cerrahi tedavi:<\/p>\n
Cerrahi y\u00f6ntemler, cerrahi olmayan y\u00f6ntemlerle a\u011fr\u0131s\u0131 kontrol alt\u0131na al\u0131namayan az say\u0131da hastada uygulan\u0131r. Cerrahi giri\u015fim ayr\u0131ca; ilerleyici bacak g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fc, idrar torbas\u0131 ve ba\u011f\u0131rsak problemi olanlarda tercih edilen bir tedavi y\u00f6ntemidir.<\/p>\n
Yap\u0131lacak cerrahi giri\u015fimin amac\u0131, bas\u0131y\u0131 kald\u0131r\u0131p kanal \u00e7ap\u0131n\u0131 geni\u015fletmektir. Bu i\u015flemin ad\u0131 lomber dekompresyondur. Laminektomi se\u00e7ilebilecek cerrahi y\u00f6ntemlerden biridir. Bu y\u00f6ntemde arkadaki kemikler al\u0131narak daralan kemik kanal\u0131 geni\u015fletilir. Hemilaminektomi bilateral flavektomi tekni\u011finde, arkadaki kemikler bir taraftan al\u0131narak kanal geni\u015fletilir.<\/p>\n
Do\u011fru endikasyonla yap\u0131lan cerrahi m\u00fcdahale ile bacak a\u011fr\u0131s\u0131 ve baca\u011f\u0131n fonksiyon kayb\u0131 d\u00fczelir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde hastalar operasyondan birka\u00e7 hafta sonras\u0131nda normal hayatlar\u0131na d\u00f6nebilmektedir. Spinal stenozda bazen, zay\u0131f olan omurlar aras\u0131nda kayma olur ve buna spondiloliztezis denir. B\u00f6yle bir durumda omurlar aras\u0131ndaki sabitlik kaybolur. Bu durumda spinal f\u00fczyon (omur birle\u015ftirme) cerrahisi, omurlar\u0131 sabitlemek amac\u0131yla dekompresyon i\u015flemi ile beraber yap\u0131labilir. Birle\u015ftirme i\u015flemi, birle\u015ftirilecek iki omur aras\u0131nda kemik doku ya da teknik birtak\u0131m aletler ile yap\u0131l\u0131r. Birle\u015ftirme \u00f6nden ya da arkadan ya da her iki y\u00f6nden yap\u0131labilir. Birle\u015ftirme cerrahisinde ba\u015far\u0131 oran\u0131 % 65’ten fazlad\u0131r. Cerrahi sonras\u0131 hastanede kal\u0131\u015f s\u00fcresi sadece birka\u00e7 g\u00fcnd\u00fcr. \u00c7o\u011fu hasta 6\u20139 haftada t\u00fcm aktivitelerine geri d\u00f6nebilmektedir.<\/p>\n
HAZIRLAYAN; Do\u00e7. Dr. Etem BE\u015eKONAKLI<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Omurlar, omurilik ve sinir lifleri ad\u0131 verilen yap\u0131lar\u0131n\u0131n korunmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan kemik yap\u0131lard\u0131r. Omurilik ve sinir lifleri omurlar\u0131n ortas\u0131ndaki kanal boyunca ba\u015f\u0131n alt k\u0131sm\u0131ndan ba\u015flayarak a\u015fa\u011f\u0131ya do\u011fru inerler. Omurlar aras\u0131nda omurlar\u0131n birbirine ba\u011flanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan, disk ad\u0131 verilen yap\u0131lar vard\u0131r. Bu diskler ya\u015f ilerledik\u00e7e S\u0131v\u0131 miktarlar\u0131n\u0131 kaybederler. Bu durum diskin y\u00fck ta\u015f\u0131ma yetene\u011finin azalmas\u0131na ve sertle\u015ferek bulundu\u011fu yerden spinal kanala do\u011fru yer[Devam\u0131n\u0131 Oku…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22524],"tags":[23090,23085],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13205"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13205"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13205\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13205"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13205"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13205"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}