Nevrozda, ki\u015fi istek ve idealleri do\u011frultusunda ilerlerken a\u015famayaca\u011f\u0131 engellerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsa \u00fcmitsizli\u011fe kap\u0131l\u0131r. \u00d6nce kendi yeteneklerini yarg\u0131lar. Engelleri a\u015famad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7evresi taraf\u0131ndan ele\u015ftirildi\u011fi ve bask\u0131ya maruz kald\u0131\u011f\u0131 zaman \u00e7evreye k\u0131zar. Ancak \u00e7o\u011fu zaman bu k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u0131\u015fa vurmaz, i\u00e7inde tutar. Sitem ve k\u0131zg\u0131nl\u0131klar \u00fcst \u00fcste geldik\u00e7e \u00e7e\u015fitli s\u0131k\u0131nt\u0131lar do\u011far ve bunlar ki\u015fiye huzursuzluk vermeye ba\u015flar.Nevrotik ki\u015fide s\u00fcrekli sinirlilik, gerginlik, korku, endi\u015fe, huzursuzluk, kuruntu, dikkati toplayamama, dengesizlikler ve ruhsal \u00e7\u00f6k\u00fcnt\u00fc hali g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Ki\u015fi kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 zorluklan a\u015fmak i\u00e7in gayret etmek yerine onlardan ka\u00e7maya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. S\u00fcrekli olarak kendi duygular\u0131, kendi umutlar\u0131 ve kendi sorunlar\u0131yla ilgilidir. Kendine d\u00f6n\u00fck oldu\u011fundan di\u011fer insanlarla ilgilenmez. Sorumluluklar\u0131n\u0131 yerine getirmedi\u011finin fark\u0131nda olmas\u0131 ve insanlardan bencilce beklentileri su\u00e7luluk psikolojisi ya\u015famas\u0131na neden olur.Nevrotik ki\u015fi kendisine zarar verdi\u011fini g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc halde, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir \u015fekilde, ayn\u0131 hatalar\u0131 tekrar tekrar yapar.Olaylar ve ki\u015filer hakk\u0131ndaki yorumlar\u0131n\u0131 genelle\u015ftirir. \u00d6rne\u011fin bir ki\u015finin s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6z\u00fc, herkes b\u00f6yle s\u00f6yl\u00fcyor \u015feklinde aktar\u0131r. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 olaylar\u0131 ise \u00e7ok olumlu ya da \u00e7ok olumsuz gibi keskin ayr\u0131mlarla de\u011ferlendirir. Benzer \u015fekilde insanlar\u0131 da. Bir ki\u015fi onun i\u00e7in ya \u00e7ok iyidir ya da \u00e7ok k\u00f6t\u00fc.Nevrotik ki\u015fi s\u0131kl\u0131kla olaylarla ba\u015f edemedi\u011fi ve yapmak istedi\u011fi \u015feyleri yapamad\u0131\u011f\u0131 \u015feklinde s\u0131zlan\u0131r. \u0130\u015fin ger\u00e7e\u011fi; yapamamas\u0131ndan \u00e7ok, yapmak istememesidir. Asl\u0131nda korktu\u011fu faaliyetten ka\u00e7mak istemektedir. Bunun i\u00e7in pek \u00e7ok mazeret ileri s\u00fcrer, yapmalar\u0131 gereken etkinli\u011fi devaml\u0131 olarak ertelerler.Nevrotik ki\u015fi, davran\u0131\u015f bozukluklar\u0131ndan kendini sorumlu g\u00f6rmez, hep kendini hakl\u0131 bulur. \u0130\u00e7 d\u00fcnyas\u0131nda su\u00e7luluk-k\u0131zg\u0131nl\u0131k hakimdir ve sevgiyi alg\u0131lamakta zorlan\u0131r. Kendini sert bir bi\u00e7imde yarg\u0131lar, ac\u0131mas\u0131zca ele\u015ftirir, de\u011fersiz g\u00f6r\u00fcr. B\u00f6yle oldu\u011funa dair s\u00fcrekli delil toplamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r, ilgisiz yorumlarda bulunur ve devaml\u0131 bunun \u0131st\u0131rab\u0131n\u0131 ya\u015far.Bu ki\u015filer nevrotik davran\u0131\u015flar\u0131yla uyumsuz olabilirler fakat ger\u00e7ekleri \u00e7arp\u0131tmazlar. Aksine ger\u00e7e\u011fin fark\u0131ndad\u0131rlar ancak \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu bulamazlar.Yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fclen nevrotik bozukluklar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131da listelenmi\u015ftir:Panik bozuklukPanik bozukluk, n\u00f6bet \u015feklinde birdenbire beliren yo\u011fun bir korku hissidir. Ki\u015fi, ba\u015f\u0131na bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck gelece\u011finden, felakete u\u011frayaca\u011f\u0131ndan, akl\u0131n\u0131 kaybedece\u011finden veya \u00f6lece\u011finden korkar, deh\u015fete kap\u0131l\u0131r. Kontrol\u00fcn\u00fc kaybedip \u00fcrk\u00fct\u00fcc\u00fc \u015feyler yapaca\u011f\u0131 endi\u015fesi ya\u015far. Bu ataklar 5-10 Dakika i\u00e7inde ani olarak ba\u015flar, \u00e7o\u011fu zaman 30 dakikay\u0131 ge\u00e7mez. Ender olarak bir Saati ge\u00e7se de kendili\u011finden son bulur. Ataklar\u0131n tekrarlamas\u0131 olas\u0131d\u0131r.Panik atakl\u0131 bir hastada; \u00e7arp\u0131nt\u0131, g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131s\u0131, g\u00f6\u011f\u00fcste s\u0131k\u0131nt\u0131 hissi, titreme, terleme, bo\u011fulma hissi, nefes almada zorluk, nefesin kesilmesi, kar\u0131n a\u011fr\u0131s\u0131 veya mide bulant\u0131s\u0131, \u00fc\u015f\u00fcme veya tam tersi ate\u015f basmas\u0131, ba\u015f d\u00f6nmesi, bay\u0131lacakm\u0131\u015f gibi hissetme, uyu\u015fma ve kar\u0131ncalanma hissi, delirece\u011fi korkusu, \u00f6l\u00fcm korkusu gibi belirtilerden en az d\u00f6rd\u00fc veya daha fazlas\u0131 bir arada ba\u015flar ve Dakikalar i\u00e7inde t\u0131rman\u0131r. Fakat panik atak tehlikeli bir hastal\u0131k de\u011fildir. Ki\u015finin sand\u0131\u011f\u0131 gibi korktu\u011fu \u015feyler basma gelmez; bu sebebe dayal\u0131 olarak hayat\u0131 tehlike alt\u0131na girmez, hasta akl\u0131m yitirmez veya kontrol\u00fcn\u00fc kaybetmez. Panik atak hi\u00e7bir zarar vermeden kendili\u011finden ge\u00e7er.FobilerGer\u00e7eklere ve akla uymayan, yersiz veya abart\u0131l\u0131 korkulara fobi ad\u0131 verilir. Fobisi olan ki\u015fi ise tehlike arz etmeyen durum ve nesneler kar\u015f\u0131s\u0131nda korkuya kap\u0131l\u0131r. \u00d6rne\u011fin b\u00f6ceklerden korkan bir kimse \u00e7i\u00e7e\u011fin kenar\u0131nda k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6cek g\u00f6rse \u00e7ok heyecanlan\u0131r, atmak veya \u00f6ld\u00fcrmek zorunda kalmak ise panik olmas\u0131na sebep olabilir.Baz\u0131 fobilerde ise korkuda ger\u00e7eklik pay\u0131 vard\u0131r, ancak abart\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Her insan y\u00fcksekten \u00fcrker, ancak 4-5 metre y\u00fckseklikte bulunan bir dairede pencere kenar\u0131na yakla\u015famayan, hatta zorland\u0131\u011f\u0131nda bayg\u0131nl\u0131k ge\u00e7iren insanlar vard\u0131r. Bunlar basit fobilerdir. Bir de sosyal fobiler vard\u0131r ki bu durumda ki\u015fi olmad\u0131k bir hata yaparak insanlar\u0131n \u00f6n\u00fcnde utanaca\u011f\u0131 veya k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015fece\u011fi gibi endi\u015feler ta\u015f\u0131r. Topluluk aras\u0131nda konu\u015furken bir anda s\u00f6z\u00fcn\u00fc unutaca\u011f\u0131n\u0131, kekeleyece\u011fini, ak\u0131ls\u0131zca \u015feyler s\u00f6yleyece\u011fini, soru soran olursa cevap veremeyece\u011fini; bir \u015fey i\u00e7erken ses \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131n\u0131, yemek yerken bo\u011faz\u0131na ka\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. \u0130nsanlar\u0131n yan\u0131nda a\u015f\u0131r\u0131 heyecanlanmaktan, ellerinin titremesinden ve bunun fark edilmesinden korkar. Bu y\u00fczden kalabal\u0131k i\u00e7inde konu\u015fma, sesli okuma, yaz\u0131 yazma, i\u015f yapma gibi etkinliklerden uzak durur. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda agorafobiler vard\u0131r. \u00d6zellikle asans\u00f6r, k\u00f6pr\u00fc, t\u00fcnel, s\u0131k\u0131\u015f\u0131k trafik ve kapal\u0131 yerlerde hasta yo\u011fun bir s\u0131k\u0131nt\u0131 duyar, kuruntulu bir \u015fekilde beklemeye ba\u015flar. Panik atak ya\u015famas\u0131 durumunda kendisine yard\u0131m\u0131n gelmeyece\u011finden, mahcup durumad\u00fc\u015fmekten korkar. Kimi zaman da direk olarak ortamdan ka\u00e7ar. Di\u015f\u00e7i koltu\u011fu, berber, kuaf\u00f6r \u00e7ekindikleri yerlerden baz\u0131lar\u0131d\u0131r. Bu tip fobik ki\u015filer toplu ta\u015f\u0131ma ara\u00e7larma binemez, evde yaln\u0131z ba\u015flarma kalamazlar.\u00d6zetle; fobi korkudan farkl\u0131 bir \u015feydir. Bu ruhsal hastal\u0131kta korkunun mant\u0131kl\u0131 bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 yoktur. Fobik ki\u015finin kendisi de bunun fark\u0131ndad\u0131r. Fobiler tedaviye \u00e7ok iyi cevap veren ruhsal rahats\u0131zl\u0131klard\u0131r. En \u00e7ok rastlan\u0131lan fobiler \u015funlard\u0131r:Akrofobi => Y\u00fckseklikAgorafobi => A\u00e7\u0131k alanAilurofobi => KedilerAntofobi => \u00c7i\u00e7eklerAntrofobi => \u0130nsanlarAkuvafobi => SuAstrafobi => \u015eim\u015fekBrontofobi => G\u00f6kg\u00fcr\u00fclt\u00fcs\u00fcKlostrofobi => Kapal\u0131 yerKinofobi => K\u00f6pekEkuinofobi => AtlarHerpetofob => KertenkeleMizofobi => KirlilikNikotofobi => Karanl\u0131kOfidofobi => Y\u0131lanlarPayrofobi => Ate\u015fKar\u015f\u0131la\u015f\u0131lan fobi t\u00fcrlerinden biri de sosyal fobilerdir. Sosyal fobisi olan insanlar toplum i\u00e7ine kar\u0131\u015fmaktan \u00e7ekinirler. Bu t\u00fcr ortamlara girdiklerinde ele\u015ftirilme ya da k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclme korkusu ya\u015farlar. Sosyal fobinin belirtileri \u015f\u00f6yle s\u0131ralanabilir: Terleme, titreme, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, \u00e7arp\u0131nt\u0131, midede rahats\u0131zl\u0131k, kaslarda gerginlik, s\u0131k\u0131nt\u0131 hissi. Bu belirtiler ki\u015finin ya\u015famm\u0131 \u00e7ok g\u00fc\u00e7le\u015ftirecek hale geldi\u011finde ki\u015finin bir uzmandan yard\u0131m almas\u0131, tedavi g\u00f6rmesi gerekebilir. Hastalar\u0131n %95’inde ba\u015flang\u0131\u00e7 ya\u015f\u0131 20’nin alt\u0131ndad\u0131r.Saplant\u0131 Hastal\u0131\u011f\u0131Obsesyon (saplant\u0131-takmt\u0131) insan\u0131n akl\u0131na istenmeden, elinde olmadan gelen rahats\u0131z edici d\u00fc\u015f\u00fcncelerdir. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceler geldi\u011fi zaman ki\u015fide b\u00fcy\u00fck bir s\u0131k\u0131nt\u0131 olu\u015fur ve ki\u015fi bu s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in baz\u0131 uygunsuz, kendini yapmaktan al\u0131koyamad\u0131\u011f\u0131 ve sa\u00e7ma buldu\u011fu yineleyici hareketler yapmaya ba\u015flar. Bu hareketlere de komp\u00fclsiyon (zorlant\u0131) ad\u0131 verilir. Sonu\u00e7ta ki\u015finin i\u015flevselli\u011fi \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde etkilenir ve bu durum tedavisi \u015fart olan bir hastal\u0131k haline gelir.18 Zorlant\u0131lara \u00f6rnek olarak \u015funu verebiliriz: Zihninden, “kap\u0131y\u0131 10 kere a\u00e7\u0131p kapamazsam ba\u015f\u0131ma bir felaket gelecek’ veya “bine kadar saymazsam bu evden biri \u00f6lecek’ diye ge\u00e7irir. Bu “s\u00f6zde’ k\u00f6t\u00fc ihtimali engellemek i\u00e7in s\u00fcrekli sayar; veya taba\u011fa \u015fu kadar kez dokunmal\u0131y\u0131m, der ve bunu yapar. Bu \u015fekilde saymakla veya dokunmakla s\u00f6zde do\u011facak k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lan \u00f6nledi\u011fine inan\u0131r.Bu hastal\u0131\u011f\u0131n t\u00fcrleri \u015funlard\u0131r:Sayma saplant\u0131lar\u0131: Hasta g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc veya d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc say\u0131lar\u0131 sayma konusunda kendisini engelleyemez. Binalar\u0131n ka\u00e7 kat oldu\u011funu, Elektrik direklerini, kald\u0131r\u0131m ta\u015flar\u0131n\u0131 vs. sayar, Araba plakalar\u0131n\u0131 okur.D\u00fczen saplant\u0131lar\u0131: Ki\u015fi her \u015feyi, kendi anlay\u0131\u015f\u0131na g\u00f6re belirlemi\u015f oldu\u011fu sistem ve kurallara uygun olarak d\u00fczenlemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n e\u015fyalar\u0131na dokunmas\u0131n\u0131 istemez ve bundan rahats\u0131zl\u0131k duyar.Temizlik ve bula\u015fma saplant\u0131lar\u0131: \u00c7o\u011funlukla ki\u015fi mikroplar\u0131n ve her t\u00fcrl\u00fc kirin \u00fczerine bula\u015fmas\u0131ndan korkar. Ellerini defalarca y\u0131kayarak, kendisini bula\u015fmadan korumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.\u015e\u00fcphe saplant\u0131lar\u0131: Bu t\u00fcr obsesyonu olan ki\u015fi, bir \u015feyi yap\u0131p yapmad\u0131\u011f\u0131ndan bir t\u00fcrl\u00fc emin olamaz. Bu y\u00fczden de yapt\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri defalarca kontrol eder. \u00d6rne\u011fin kap\u0131y\u0131, pencereyi, oca\u011f\u0131 kapat\u0131p kapatmad\u0131klar\u0131n\u0131 tekrar tekrar yoklarlar.Zarar verme saplant\u0131lar\u0131: Ki\u015fi kendisim baz\u0131 \u015feyleri sabit say\u0131da yapmak mecburiyetinde hisseder. Bunun nedeni korkusunu bir par\u00e7a olsun hafifletebilmektir. \u00d6rne\u011fin dolab\u0131 \u00fc\u00e7 defa a\u00e7\u0131p kapar veya sa\u00e7larm\u0131 iki, d\u00f6rt alt\u0131 gibi mutlaka \u00e7ift say\u0131 tekrarmca y\u0131kar. Bu \u015fekilde, kendisini veya yak\u0131nlar\u0131n\u0131 “s\u00f6zde’ bir tehlike ya da zarardan korudu\u011funa inanmaktad\u0131r.Travma sonras\u0131 stres bozuklu\u011fuDo\u011fal felaketler, sava\u015f ortam\u0131, trafik kazas\u0131, sald\u0131r\u0131 veya \u00f6l\u00fcm tehdidi gibi ola\u011fan d\u0131\u015f\u0131 ve travmatik bir olaym ardmdan ki\u015fide meydana gelen belirtilerdir. Ki\u015fi \u00f6zellikle ilk zamanlarda bu olay\u0131 s\u0131k ve yo\u011fun olarak hat\u0131rlar. R\u00fcyalar\u0131nda ayn\u0131 travmatik olay\u0131 tekrar tekrar ya\u015far. Bu d\u00f6nemde d\u0131\u015far\u0131dan gelen etkilere kar\u015f\u0131 tepkisizlik i\u00e7indedir. Benli\u011fini sarsan bu olay\u0131 yeniden ya\u015fayaca\u011f\u0131 korkusu ta\u015f\u0131r.Bu rahats\u0131zl\u0131k vakalar\u0131nda ki\u015fi genellikle travma s\u0131ras\u0131nda \u00f6l\u00fcm tehlikesi ile y\u00fcz y\u00fcze gelmi\u015f fakat acz i\u00e7inde kalarak \u015fiddetli bir korku ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r.Kayg\u0131 Bozuklu\u011fu (Yayg\u0131n Anksiyete Bozuklu\u011fu)Bu rahats\u0131zl\u0131kta ki\u015fi g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam\u0131n\u0131 etkileyen yayg\u0131nla\u015fm\u0131\u015f bir anksiyete yani endi\u015fe ve \u00fcz\u00fcnt\u00fc i\u00e7indedir. Dikkatini toplamakta ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini odaklamakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7eker, zihni donmu\u015f gibidir. \u00d6te yandan yo\u011fun bir heyecan duygusu ve huzursuzluk ya\u015far. Enerjisi azalm\u0131\u015f, kaslar\u0131 gerilmi\u015ftir, \u00e7abuk yorulur. Uykusu bozuldu\u011fundan uykuya dalmakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7eker. T\u00fcm bunlarla beraber ki\u015fi belirli bir sebebe dayanmaks\u0131z\u0131n sinirli ve huysuz bir miza\u00e7 sergiler. T\u00fcm bu belirtiler hemen hemen her G\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ve bu endi\u015feli ve \u00fcz\u00fcnt\u00fcl\u00fc d\u00f6nem en az alt\u0131 Ay s\u00fcrer.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nevrozda, ki\u015fi istek ve idealleri do\u011frultusunda ilerlerken a\u015famayaca\u011f\u0131 engellerle kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsa \u00fcmitsizli\u011fe kap\u0131l\u0131r. \u00d6nce kendi yeteneklerini yarg\u0131lar. Engelleri a\u015famad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7evresi taraf\u0131ndan ele\u015ftirildi\u011fi ve bask\u0131ya maruz kald\u0131\u011f\u0131 zaman \u00e7evreye k\u0131zar. Ancak \u00e7o\u011fu zaman bu k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u0131\u015fa vurmaz, i\u00e7inde tutar. Sitem ve k\u0131zg\u0131nl\u0131klar \u00fcst \u00fcste geldik\u00e7e \u00e7e\u015fitli s\u0131k\u0131nt\u0131lar do\u011far ve bunlar ki\u015fiye huzursuzluk vermeye ba\u015flar.Nevrotik ki\u015fide s\u00fcrekli sinirlilik, gerginlik, korku, endi\u015fe, huzursuzluk,[Devam\u0131n\u0131 Oku…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22524],"tags":[23749,23746],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13440"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13440"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13440\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13440"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13440"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13440"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}