\u015eeker hastalar\u0131 spor yapabilir mi ?\u00d6ncelikle egzersiz, Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. D\u00fczenli yap\u0131lacak fizik egzer\u00adsizi kan \u015fekeri seviye\u00adsini d\u00fc\u015f\u00fcrmeye, ins\u00fclinin v\u00fccutta daha et\u00adkili olmas\u0131na yard\u0131m\u00adc\u0131 olur.Ayr\u0131ca:- Daha fazla enerji verir.- Kan dola\u015f\u0131m\u0131n\u0131 d\u00fczenler- Kaslar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir.- Kolesterol seviyesini d\u00fczenler. K\u00f6t\u00fc huylu (LDL) kolesterol\u00fc azalt\u0131p, iyi huylu kolesterol\u00fc (HDL) artt\u0131r\u0131r.- Kalp krizi riskini \u00f6nler ya da geciktirir.- Terlemek suretiyle fazla kilolar\u0131n azalt\u0131l\u00admas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olur.Sonu\u00e7 olarak, egzersizin \u015feker hastalar\u0131 \u00fczerinde son derece olumlu etkileri oldu\u011fu\u00adnu ve kan \u015fekeri d\u00fczeyini d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6y\u00adleyebiliriz.Kimler \u015feker taramas\u0131 yapt\u0131rmal\u0131 ?- Her a\u015f\u0131r\u0131 kilolu, \u015fi\u015f\u00adman olanlar- Ailesinde \u015feker hastal\u0131\u00ad\u011f\u0131 bulunanlar (birinci dereceden olan akraba\u00adlar\u0131ndan biri diyabetikse)- Gece s\u0131k idrara \u00e7\u0131k\u0131p, kilo kaybedenler.A\u00e7l\u0131k kan \u015fekeri kontrolleri ya da \u015feker y\u00fcklemesi yapt\u0131rarak ki\u015finin potansiyel di\u00adyabetik veya a\u015fikar diyabetik olup olmad\u0131\u00ad\u011f\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131r.Kan \u015fekerini etkileyen fakt\u00f6rleri \u00f6\u011frenebilir miyim ?K\u0131saca s\u0131ralarsak;Yenilen g\u0131dalar, eg\u00adzersiz ve aktivite, ila\u00e7\u00adlar ve hastal\u0131klar, Alkol ve kan \u015fekerini ayarla\u00adyan \u00f6nemli bir organ olan karaci\u011ferin rahat\u00ads\u0131zl\u0131klar\u0131 kan \u015fekerinin reg\u00fclasyonunu etki\u00adlerHasta oldu\u011fum zaman neler yemeliyim ?E\u011fer d\u00fczenli olarak yiyebiliyorsan\u0131z, ge\u00adnelde uygulad\u0131\u011f\u0131n\u0131z yemek yeme program\u0131\u00adn\u0131z\u0131 bozmay\u0131n.E\u011fer i\u015ftahs\u0131z iseniz, fakat baz\u0131 yemekleri tolere edebiliyorsan\u0131z; k\u0131zarm\u0131\u015f ekmek, tah\u0131l, \u00e7orba t\u00fcr\u00fc \u015feyler yiyin, meyve Suyu ya da s\u00fct i\u00e7in.Yok e\u011fer kat\u0131 yiyecekleri hi\u00e7 yiyemiyorsan\u0131z ve ins\u00fclin kullan\u0131yor veya oral antidiyabetik al\u0131yorsan\u0131z, atlad\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u00f6\u011f\u00fcnlerdeki karbonhidratlar\u0131 yerine koymak i\u00e7in meyve suyu ya da tatl\u0131 me\u015frubatlar i\u00e7melisiniz.25 y\u0131ll\u0131k \u015feker hastas\u0131y\u0131m, son bir y\u0131la kadar \u015fekerim gayet iyi reg\u00fcle idi. Ancak son bir y\u0131ld\u0131r, ins\u00fclin dozunu artt\u0131rmama ra\u011fmen hala normale yak\u0131n kan \u015fekeri \u00f6l\u00ad\u00e7\u00fcmleri elde edemiyorum. Sorun sizce ne olabilir ?Kan \u015fekerinizin y\u0131llarca normal seyrettik\u00adten sonra ins\u00fclin dozunu artt\u0131rman\u0131za ra\u011f\u00admen kontrolden \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131n nedenlerinden baz\u0131lar\u0131 \u015funlar olabilir:- Ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z g\u0131da miktar\u0131n\u0131 artt\u0131rm\u0131\u015f olabi\u00adlirsiniz.- Stresli ve s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 bir d\u00f6nem ge\u00e7iriyor olabilirsiniz.- Uzun s\u00fcren bir hastal\u0131k (\u00f6rne\u011fin ate\u015fli bir enfeksiyon hastal\u0131\u011f\u0131) ins\u00fclin, ihtiyac\u0131n\u0131z\u0131 artt\u0131\u00adrabilir.- Kilo alm\u0131\u015f olabilir\u00adsiniz.- Ayn\u0131 b\u00f6lgeye tekrar tekrar i\u011fne yapman\u0131za ba\u011fl\u0131 geli\u015fen \u015fi\u015flikler teknik sorunlar \u00e7\u0131\u00adkarabilir. Yahut kulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z ins\u00fclin, e\u011fer so\u011fuk zincire riayet edilmeden muhafaza edilmi\u015fse, etkinli\u011fi azalm\u0131\u015f olabilir.Bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir belirgin neden ol\u00admaks\u0131z\u0131n da, ins\u00fclin ihtiyac\u0131 b\u00fcy\u00fck oranda artabilir.\u015eeker kontrol\u00fcn\u00fc, en iyi \u015fekilde yapma\u00adn\u0131za yard\u0131mc\u0131 olacak bir \u00e7ok do\u011fal y\u00f6ntem vard\u0131r. Bunlar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki ba\u015fl\u0131klar alt\u0131nda s\u0131\u00adralayabiliriz:- D\u0130YET- EGZERS\u0130Z- STRES KONTROL\u00dcStres, kan \u015fekeri de\u011ferlerini etkileyebilir mi ?Evet.Ancak bu etkilenmenin derecesi ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir.Stres baz\u0131 insanlarda kan \u015fekerini y\u00fckselt\u00adme e\u011filiminde iken, baz\u0131lar\u0131nda hipoglisemi (kan \u015fekeri d\u00fc\u015f\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc) riskini artt\u0131rabilir.Kan \u015fekeri d\u00fc\u015fmesinin belirtileri nelerdir ?Nedenlerine g\u00f6re, belirtileri s\u0131ralayacak olursak:- Adrenalin (ins\u00fclin kar\u015f\u0131\u00adt\u0131 bir hormon) sal\u0131nmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak terleme, titre\u00adme, \u00e7arp\u0131nt\u0131, a\u00e7l\u0131k, endi\u015fe hali, kar\u0131ncalanma.- Beyinde \u015feker azalmas\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak konfuzyon mental (ki\u015fileri tan\u0131yamama, bu\u00adlundu\u011fu mekan\u0131 bilememe), ba\u015f d\u00f6nmesi, halsizlik, davran\u0131\u015f de\u011fi\u015fiklikleri, konu\u015famama, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, yorgunluk gibi \u015fikayetler orta\u00adya \u00e7\u0131kar.Kan \u015fekerim d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde yapabilece\u011fim en iyi hareket nedir ?Bu sorunun ce\u00advab\u0131, kan \u015fekeriniz d\u00fc\u015ferken, hangi a\u015famada fark etti\u011fi\u00adnize ba\u011fl\u0131d\u0131r. Er\u00adken bir a\u015famada en iyi tedavi, bir \u015fey\u00adler yemenizdir.E\u011fer ana \u00f6\u011f\u00fcn zaman\u0131n\u0131z yak\u0131n de\u011filse meyve, sandvi\u00e7 veya bisk\u00fcvi gibi hafif \u015feyler at\u0131\u015ft\u0131rabilirsiniz.Ancak, kan \u015fekeriniz fazla d\u00fc\u015ft\u00fcyse, h\u0131zla emilebilecek t\u00fcrde karbonhidrat almal\u0131s\u0131\u00adn\u0131z.Bu ama\u00e7la \u015feker, tatl\u0131, meyve suyu, normal (diyet olmayan) kola veya limonata i\u00e7ebilirsiniz.Yan\u0131n\u0131za acil durumlarda kullanmak \u00fczere \u00e7ok \u00e7abuk emilen glikoz tabletleri ta\u015f\u0131yabilir\u00adsiniz.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 etkileyebilecek ila\u00e7lar\u0131n bir listesini verir misiniz ?\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131nda kesinlikle kullan\u0131lma\u00admas\u0131 gereken hi\u00e7bir ila\u00e7 yoktur. Ancak \u015fu ila\u00e7lar\u0131 kullan\u0131rken dikkatli olunmal\u0131d\u0131r:- Kortizon i\u00e7eren ila\u00e7lar (prednisolon)- Kortizon i\u00e7eren f\u0131sfislar\u0131n (\u00d6rne\u011fin: Bekloforte) olumsuz bir etkisi yoktur.- Tiyazid grubu idrar s\u00f6kt\u00fcr\u00fcc\u00fcler (T\u00fcr\u00adkiye’de yaln\u0131zca baz\u0131 ila\u00e7larda ek olarak var.)- Do\u011fum kontrol haplar\u0131- Hormon yerine koyma tedavisi (Menopozda \u00f6rn. Klimen)- Belli bron\u015f geni\u015fleticiler (\u00d6rn: Ventolin) kan \u015fe\u00adkerini hafif derecede y\u00fck\u00adseltebilir.- Betablokerler (Dideral, Tensinor gibi tansiyon ila\u00e7lar\u0131) kan \u015fekeri d\u00fc\u015fmesinin be\u00adlirtilerinin kaybolmas\u0131na neden olabilir.- B\u00fcy\u00fcme hormon tedavisi (kan \u015fekerini y\u00fckseltir.)E\u011fer ins\u00fclin kullanan \u015feker hastas\u0131 ise\u00adniz, \u015fifal\u0131 Bitki tedavisine ba\u015flamadan \u00f6nce Aile doktorunuza dan\u0131\u015fmal\u0131s\u0131n\u0131z.Her ne kadar bu tedavi, baz\u0131 vakalarda medikai \u015fifac\u0131 ve aile doktorunuzun kont\u00adrol\u00fcnde ins\u00fclin dozunda belirli oranda azaltma yap\u0131labilirse de, ins\u00fclinden tama\u00admen kurtulabilece\u011finizi \u00fcmit etmeyin.Doktorum, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131 te\u015fhisi ko\u00adnuldu\u011funda sigaray\u0131 b\u0131rakmam gerekti\u011fi\u00adni s\u00f6yledi. Sigara ve \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir arada yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel bir sa\u011fl\u0131k sorunu var m\u0131 ? Kilo vermem gerekiyor, ancak e\u011fer sigaray\u0131 b\u0131rak\u0131rsam, kilo vermek bir tarafa, alaca\u011f\u0131mdan korkuyorum. Ne yapmal\u0131y\u0131m ?Sigara, akci\u011ferler d\u0131\u015f\u0131nda atardamar sistemine de zarar verir.Uzun s\u00fcredir \u015feker hastas\u0131 olan birinde, zaten h\u0131zl\u0131 seyreden damar sertli\u011finden dola\u015f\u0131m sorunu vard\u0131r.Sigara i\u00e7me\u011fe devam ederek bu riski daha da artt\u0131rmak, yap\u0131lacak hata de\u011fildir.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 sizin i\u00e7in beklenmedik bir s\u00fcrprizse, kilo vermek ve sigaray\u0131 b\u0131rakmak suretiyle hayat\u0131n\u0131zda bir de\u011fi\u015fiklik yapmak, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131z i\u00e7in ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir fedakarl\u0131k ola\u00adcakt\u0131r.Bir \u00e7ok insan bu ikisini pekala ba\u015farmak\u00adtad\u0131r.Ya\u015fam\u0131n\u0131zda yapaca\u011f\u0131n\u0131z bir devrim nite\u00adli\u011findeki bu de\u011fi\u015fim, size sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve uzun bir \u00f6m\u00fcr sa\u011flayacakt\u0131r.Sigaray\u0131 b\u0131\u00adrakman\u0131za destek olacak pek \u00e7ok y\u00f6n\u00adtem vard\u0131r. Doktorunu\u00adzun tavsiyesi ile nikotin bantlar\u0131 veya nikotin sak\u0131zlar\u0131 ya da Akupunktur uygula\u00admas\u0131ndan birisi size yararl\u0131 olabilir.\u015eeker hastas\u0131 oldu\u011fumu yeni \u00f6\u011fren\u00addim. Oral antidiyabetik kullan\u0131yorum. Ancak gelece\u011fe y\u00f6nelik olduk\u00e7a fazla kay\u00adg\u0131lar\u0131m var. Evlilik yapabilir, \u00e7ocuk sahi\u00adbi olabilir miyim ?\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 te\u015f\u00adhisi konuldu\u011funda ki\u015fi su\u00e7luluk, eksiklik, \u00fcz\u00fcnt\u00fc, \u00f6fke umut\u00adsuzluk ve \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k gibi bir dizi duygu aras\u0131nda bocalar. Ama b\u00fct\u00fcn bunlar, genellikle, has\u00adtal\u0131k konusunda yeterince bilgi sahibi olma\u00admaktan kaynaklan\u0131r.\u00d6te yandan, diyabete bir gecede al\u0131\u015f\u0131p ka\u00adbullenece\u011finizi de sanmay\u0131n. Bu, biraz za\u00adman alacakt\u0131r.E\u011fer anne ya da baba iseniz, su\u00e7luluk ve gelece\u011fe y\u00f6nelik korku duyman\u0131z do\u011fald\u0131r. Ama hastal\u0131k hakk\u0131nda bilgi sahibi olduk\u00e7a hepsi kaybolacakt\u0131r.Diyabet \u00fczerine duyaca\u011f\u0131n\u0131z hurafelere ald\u0131rmay\u0131n.Bunlar\u0131 k\u0131saca s\u0131ralayacak olursak:- \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok \u015feker yemekten ol\u00admaz.- \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 \u00f6l\u00fcmc\u00fcl bir hasta\u00adl\u0131k de\u011fildir.Do\u011fru tedaviyle normal bir hayat, uzun bir \u00f6m\u00fcr s\u00fc\u00adrebilirsiniz.- \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131, hayattan zevk alman\u0131z\u0131 engellemez.Hem yiyeceklerin, hem de ya\u015fam\u0131n tad\u0131n\u0131 \u00e7\u0131karabilirsiniz.- \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 \u00f6z\u00fcrl\u00fc olmak anlam\u0131na gelmez.- Tatile \u00e7\u0131kabilir ve herkes gibi normal bir ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcrebilirsiniz.- \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 \u00e7ocuk sahibi olman\u0131z\u0131 engelleyemez.Vitaminlerin ya da bitkisel destek \u00fcr\u00fcnlerinin diyabetimin kontrol\u00fcne fay\u00addas\u0131 olur mu ?E\u011fer her G\u00fcn meyve, sebze ve tah\u0131lladengeli bir \u015fekilde besleniyorsan\u0131z, muhte\u00admelen ihtiyac\u0131n\u0131z olan vitaminleri zaten al\u0131\u00adyorsunuz.E ve C vitaminleri gibi antioksidan des\u00adtekleyicilerin diyabetli hastalara iyi geldi\u011fine dair kan\u0131tlar bulunmaktad\u0131r.Ginseng de baz\u0131 bireylerin kan \u015fekerlerinde d\u00fc\u015fme sa\u011flaya\u00adbilir.Ginseng mad\u00addesi Kore’den gelmektedir vetoz haline getirilmi\u015f k\u00f6k\u00fcn, \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 etkileresahip oldu\u011fu s\u00f6ylenmektedir.Ginseng yemek sonralar\u0131nda kan \u015fekerini d\u00fc\u015f\u00fcrmede faydal\u0131 olabilmektedir.Ginseng sindirimi geciktirmekte olup, muhtemelen karbonhidratlar\u0131n emilimi \u00fcze\u00adrine de ayn\u0131 etkiyi g\u00f6stermektedir.Fakat yine de diyabetin kontrol\u00fcne yar\u00add\u0131mc\u0131 vitaminlerin ve destek \u00fcr\u00fcnlerinin kul\u00adlan\u0131m\u0131na dair yeterli bilimsel veri bulunma\u00admaktad\u0131r.Baz\u0131 bitkisel \u00fcr\u00fcnler, diyabet ila\u00e7lar\u0131 ile k\u00f6t\u00fc y\u00f6nde etkile\u015febilmektedir.\u015eeker hastalar\u0131 i\u00e7in baz\u0131 otlar\u0131n kulla\u00adn\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 duydum. Bunlarla ilgili bilgi ve\u00adrebilir misiniz ?\u015eeker hastalar\u0131nda y\u00fcksek kan \u015fekerini d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc s\u00f6ylenen pek \u00e7ok ot vard\u0131r. Bunlardan birisi Bat\u0131 Afri\u00adka’da yeti\u015fen bir yemi\u015f, di\u00ad\u011feri karela veya ac\u0131 Su ka\u00adba\u011f\u0131 olarak adland\u0131r\u0131lan tropikal bir bitkidir.Ayr\u0131ca \u0131s\u0131rgan otu, sar\u0131 kantaron, ke\u00e7i boynuzu, kara hindiba k\u00f6k\u00fc kullan\u0131labilir.Bunlar karaci\u011fer ve pankreas\u0131n fonksiyon\u00adlar\u0131n\u0131 geli\u015ftirir ve \u00e7o\u011fu bitki gibi ac\u0131 bir tat\u00adlar\u0131 oldu\u011fundan tek ba\u015f\u0131na de\u011fil de, ba\u015fka bir \u015feyin i\u00e7ine ilave edilerek verilir.E\u011fer ins\u00fclin kullanan \u015feker hastas\u0131 iseniz, \u015fifal\u0131 bitki tedavisine ba\u015flamadan \u00f6nce aile doktorunuza dan\u0131\u015fmaks\u0131n\u0131z.Her ne kadar bu tedavi, baz\u0131 vakalarda medikal \u015fifac\u0131 ve aile doktorunuzun kontro\u00adl\u00fcnde ins\u00fclin dozunda belirli oranda azaltma yap\u0131labilirse de, ins\u00fclinden tamamen kurtu\u00adlabilece\u011finizi \u00fcmit etmeyin.Hemoglobin Alc nedir ve normal de\u00ad\u011ferleri hangi aral\u0131ktad\u0131r ?HbAlc, akci\u011ferlerdeki Oksijeni kan dola\u00ad\u015f\u0131m\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile b\u00fct\u00fcn dokulara ileten k\u0131rm\u0131\u00adz\u0131 bir pigment olan hemoglobinin bir bile\u015fe\u00adnidir.HbAlc de\u011fi\u015fik labora\u00adtuar y\u00f6ntemleri ile dola\u00ad\u015f\u0131mdaki hemoglobinin lk bir y\u00fczdesi olarak \u00f6l\u00e7\u00fc\u00adlebilir. HbAlc kimyasal bir ba\u011fla glikoza ba\u011f\u00adlanm\u0131\u015f hemoglobin\u00adden ibarettir. Mevcut HbAlc d\u00fczeyi do\u011frudan hemoglobin i\u00e7eren alyuvarlar\u0131n ya\u015fam s\u00fcresi olan 120 g\u00fcn i\u00e7eri\u00adsindeki ortalama kan \u015fekerine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu test, kan \u015fekeri kontrol\u00fcn\u00fcn bir d\u00f6k\u00fcm\u00fcn\u00fc vermesi nedeniyle geli\u015ftirilen y\u00f6ntemlerin i\u00e7inde en ba\u015far\u0131l\u0131s\u0131d\u0131r.HbAlc ge\u00e7mi\u015f 2 ila 3 Ay boyunca kan \u015fe\u00adkerinin ini\u015f ve \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131n\u0131n bir ortalamas\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131r.Kan \u015fekeri iyi reg\u00fcle edilmi\u015f bir \u015feker has\u00adtas\u0131nda HbAlc de\u011feri, %3-5,5 aras\u0131nda \u00e7\u0131kacakt\u0131r.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131, bir erkek olarak cinsel ya\u015fam\u0131m\u0131 etkiler mi ?Hay\u0131r. Gerek erkek, gerekse kad\u0131n \u015feker hastalar\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu tamamen normal bir cinsel ya\u015fam s\u00fcrebilirler. Sorunlar olabilir, ancak bunlar\u0131n \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131 ile il\u00adgisi yoktur.Herhangi bir nedenle hastal\u0131k kontrolden \u00e7\u0131kar ve kan \u015fekeri \u00e7ok y\u00fckselirse cinsel ya\u015fam olumsuz etkilenebilir.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131na ba\u011fl\u0131 damar veya si\u00adnir hasar\u0131 bulunan az say\u0131da hastada ikti\u00addars\u0131zl\u0131k g\u00f6r\u00fclebilir, ancak bu s\u0131k rastla\u00adn\u0131lan bir durum de\u011fildir.\u00d6nerimiz endi\u015felerinizi kan \u015fekerinizi dengede ve kontrol alt\u0131nda tutmak \u00fczerine yo\u011funla\u015ft\u0131rman\u0131zd\u0131r.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 kontrol alt\u0131nda tutmak i\u00e7in elinizden gelenin en fazlas\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z takdirde, gelecekte kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131n\u0131z sorunla\u00adr\u0131n en alt d\u00fczeyde olaca\u011f\u0131ndan ku\u015fkunuz ol\u00admas\u0131n.G\u00fcnde d\u00f6rt kez Kalem kullanarak en\u00adjeksiyon yapman\u0131n avantaj\u0131 nedir ?G\u00fcn\u00fcm\u00fczde art\u0131k ins\u00fclin kullan\u0131m\u0131, ins\u00fc\u00adlin enjekt\u00f6rleri ile de\u011fil de ins\u00fclin kalemleri ile yap\u0131lmakta. Uygulama kolayl\u0131\u011f\u0131 ve emni\u00adyeti a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck rahatl\u0131k sa\u011flayan bu alet, i\u00e7inde kartu\u015fu bulunan bir kaleme ben\u00adzer, fakat kartu\u015fu M\u00fcrekkep yerine ins\u00fclin ile doludur ve gittik\u00e7e daha pop\u00fcler olmaktad\u0131r.\u00c7oklu enjeksiyonun mant\u0131\u011f\u0131, normal pankreas\u0131n taklit edilmesidir. Bazal metabo\u00adlizma kar\u015f\u0131lanmas\u0131 i\u00e7in gece yatarken uzun etkili bir ins\u00fclin yap\u0131l\u0131r. Yemeklerden \u00f6nce de k\u0131sa etkili ins\u00fclin kullan\u0131lmak suretiyle normale en yak\u0131n ins\u00fclin ihtiyac\u0131 v\u00fccuda sa\u011f\u00adlanm\u0131\u015f olur.D\u00fczensiz bir ya\u015fam s\u00fcren hastalar ins\u00fclin kalemlerinden daha fazla yarar g\u00f6rebilirler.Do\u011fru y\u00f6ntem kullan\u00admak kayd\u0131 ile ins\u00fclin kalemleri ve tek kulla\u00adn\u0131ml\u0131k enjekt\u00f6rler pek sorun olu\u015fturmaz. \u00c7o\u011fu insan enjekt\u00f6r\u00adlerin sorun te\u015fkil etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr, berabe\u00adrinde ta\u015f\u0131man\u0131n zor oldu\u011fu kan\u0131s\u0131ndad\u0131r. Ancak bir b\u00f6l\u00fcm insan daha kolayl\u0131kla kulla\u00adnabildiklerini ifade eder.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n tam olarak tedavisi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc ?Hay\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar diyabe\u00adtin geli\u015fimini \u00f6nlemek ya da ortadan kald\u0131r\u00admak i\u00e7in yollar ar\u0131yor. Ancak hen\u00fcz bu ko\u00adnuda umut verici bir geli\u015fme yok. \u015eu an i\u00e7in doktorlar hastal\u0131\u011f\u0131 sadece tedavi edebiliyor\u00adlar, ortadan kald\u0131ram\u0131yorlar.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 olan \u00e7o\u011fu bireyin, tan\u0131 konulmadan \u00f6nce tahminen ne kadar s\u00fc\u00adredir \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r ?Tip I diyabet, ge\u00adnellikle daha ani ve de ciddi olarak orta\u00adya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, genel\u00adlikle birka\u00e7 ay i\u00e7eri\u00adsinde tan\u0131 konulur. Fakat Tip II diyabetlilerin ise, te\u015fhis konulmadan evvel, ortalama 8 y\u0131ll\u0131k hastal\u0131klar\u0131 vard\u0131r. Doktorunuzun yapaca\u011f\u0131 d\u00fczenli kontrollerde, istenilebilecek tam kan \u00e7al\u0131\u015f\u00admalar\u0131 ile hastal\u0131klar\u0131n (Diyabet dahil) bu ka\u00addar uzun bir s\u00fcre fark edilmeden gitme ihti\u00admali \u00f6nlenmi\u015f olur.Doktorum art\u0131k hap yerine ins\u00fclin kul\u00adlanmam gerekti\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Karbonhid\u00adrat al\u0131m\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlarsam, ins\u00fclin kullanma\u00adma gerek kalmayabilir mi ?Hay\u0131r. E\u011fer fazla kilonuz varsa ve ihtiyac\u0131n\u0131zdan da\u00adha fazla yiyorsan\u0131z, s\u0131k\u0131 bir diyet yapmak ve kilo vermek suretiyle ins\u00fclin ihtiyac\u0131n\u0131z\u0131 bir \u00f6l\u00e7\u00fcde ortadan kald\u0131rabilirsiniz.E\u011fer zaten ihtiyac\u0131n\u0131z oldu\u011fu kadar yiyorsan\u0131z, bu miktar\u0131n alt\u0131na d\u00fc\u015fmek kilo kaybetmenize ve kendinizi g\u00fc\u00e7s\u00fcz hissetme\u00adnize neden olur.Dolay\u0131s\u0131yla, e\u011fer fazla yiyorsan\u0131z yiyecek\u00adlerinizi k\u0131s\u0131tlay\u0131n ve kan \u015fekerinizi bu \u015fekilde kontrol alt\u0131na almay\u0131 deneyin. Ancak diyeti\u00adnize tam olarak uyuyorsan\u0131z, bo\u015funa a\u00e7 kal\u00admay\u0131n. \u0130ns\u00fcline ge\u00e7me \u00f6nerisini kabul edin ve her \u015feyin ne kadar farkl\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcn.E\u011fer diyabeti olan yak\u0131n bir akrabam (anne, baba ya da karde\u015f) varsa, benim de gelecekte hasta olma ihtimalim ne kadar\u00add\u0131r ?Hen\u00fcz tam olarak anla\u015f\u0131lamam\u0131\u015f ne\u00addenlerden dolay\u0131, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131na yakalanma riskiniz, diyabetik yak\u0131n\u0131n\u0131\u00adz\u0131n anneniz ya da baban\u0131z olmas\u0131na g\u00f6re de\u011fi\u015fir.A\u015fa\u011f\u0131daki tablo, aile hikayesi dikkate al\u0131\u00adnarak size diyabet olma riskinizin ne kadar oldu\u011funu g\u00f6stermektedir:<\/p>\n
Diyabetik nefropati denilen \u015feker has\u00adtalar\u0131nda g\u00f6r\u00fclen b\u00f6brek hasar\u0131 hakk\u0131nda bilgilendirir misiniz ?B\u00f6breklerimizin i\u00e7inde milyonlarca adet ufac\u0131k kan damarlar\u0131 (k\u0131lcal damarlar) bulun\u00admakta olup, bu damarlar at\u0131k Maddeleri, ka\u00adn\u0131n\u0131zdan s\u00fczerek, idrar\u0131n\u0131z ile atman\u0131z\u0131 sa\u011f\u00adlar.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131, s\u0131kl\u0131kla da daha sizin herhangi bir \u015fi\u00adkayetiniz ortada yokken, bu ince ve narin sistemi hasara u\u011fratabilir.Tip I diyabeti olan her 10 hastadan 3’\u00fcnde eninde sonunda nefropati denilen bu b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131 geli\u015firken, bu rakam Tip II diyabetlilerde her 10 ki\u015fiden birdir. Bu farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n k\u0131smen nedeni, Tip I diyabeti olan ki\u015filerin tipik olarak hastal\u0131\u011fa daha erken ya\u015fta yakalanmalar\u0131d\u0131r. \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 ki\u015fide ne kadar uzun s\u00fcredir varsa, b\u00f6bre\u011finizin hasara u\u011frama riski de o denli fazlad\u0131r.Erken d\u00f6nemlerde, b\u00f6brek tutulumu \u00e7ok az \u015fikayete yol a\u00e7ar. Genellikle hasar ileri bir safhaya ula\u015f\u0131nca, \u015fu \u015fikayetler ortaya \u00e7\u0131kar:- Ayak bileklerinde, eller veya ayaklarda \u015fi\u015fmeler.- Y\u00fcksek tansiyon- nefes darl\u0131\u011f\u0131- Bulant\u0131 ve kusma- Yorgunluk hissi- Kuru ve ka\u015f\u0131nt\u0131l\u0131 cilt- \u0130\u015ftahs\u0131zl\u0131k- Konsantrasyon bozuklu\u011fuB\u00f6brek hasar\u0131 yava\u015f yava\u015f ve sinsi bir \u015fe\u00adkilde ilerleyerek b\u00f6brek yetmezli\u011fi safhas\u0131na kadar ula\u015f\u0131r.Olay bu safhaya varmadan yap\u0131lacak en \u00f6nemli yakla\u015f\u0131mlar:1- \u015eeker d\u00fczeyini norma\u00adle yak\u0131n seviyelerde tut\u00admak (HbAlc2- Hipertansiyonu kont\u00adrol alt\u0131na almak3- Alb\u00fcmin\u00fcri varsa, s\u0131k\u0131 Tuz diyeti uygulamak4- E\u011fer \u00fcre de\u011feri normalin \u00fcst\u00fcnde ise, Protein k\u0131s\u0131tlamas\u0131 yapmak.Son evre b\u00f6brek hastal\u0131\u011f\u0131 olarak da bilinen ciddi hasar\u0131n tedavisi, Diyaliz (peritor veya hemodiyaliz ) ve b\u00f6brek naklidir (\u00e7o\u011fu kez kadavradan)\u0130ns\u00fclin kullanan insanlar\u0131n, ara \u00f6\u011f\u00fcn almalar\u0131 \u015fart m\u0131d\u0131r ?Bazen evet. Pankreas\u0131n\u0131z normal \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, yemek yedi\u011finizde ins\u00fclin salg\u0131la\u00admaya ba\u015flar; sindirim tamamland\u0131ktan sonra salg\u0131lamay\u0131 keser. Enjekte edilen ins\u00fclin, bel\u00adli zamanlarda en y\u00fcksek d\u00fczeyine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u00addan, o zamanlarda bir miktar karbonhidrat alman\u0131z gerekir. Aksi halde kan \u015fekeriniz d\u00fc\u015fer. Bu durumda ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z karbonhidrat\u0131n liften’zengin olmas\u0131 halinde emiliminin daha uzun s\u00fcrece\u011fini belirtmemiz laz\u0131m.Ara \u00f6\u011f\u00fcn almak si\u00adze zor geliyorsa, k\u0131sa etkili bir ins\u00fc\u00adlin yerine orta etki\u00adli ins\u00fclin kullana\u00adrak bu gereksinimi azaltabilirsiniz. Ancak \u00f6zellikle aktif olan insanlar\u0131n, uzun etkili in\u00ads\u00fclin kullan\u0131rken bile, ara \u00f6\u011f\u00fcn almas\u0131 gere\u00adkebilir.\u0130ns\u00fclin kullanan insanlar\u0131n, ara \u00f6\u011f\u00fcn almalar\u0131 \u015fart m\u0131d\u0131r ?Bazen evet. Pankreas\u0131n\u0131z normal \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, yemek yedi\u011finizde ins\u00fclin salg\u0131la\u00admaya ba\u015flar; sindirim tamamland\u0131ktan sonra salg\u0131lamay\u0131 keser. Enjekte edilen ins\u00fclin, bel\u00adli zamanlarda en y\u00fcksek d\u00fczeyine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u00addan, o zamanlarda bir miktar karbonhidrat alman\u0131z gerekir. Aksi halde kan \u015fekeriniz d\u00fc\u015fer. Bu durumda ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z karbonhidrat\u0131n liften zengin olmas\u0131 halinde emiliminin daha uzun s\u00fcrece\u011fini belirtmemiz laz\u0131m.Ara \u00f6\u011f\u00fcn almak si\u00adze zor geliyorsa, k\u0131sa etkili bir ins\u00fc\u00adlin yerine orta etki\u00adli ins\u00fclin kullana\u00adrak bu gereksinimi azaltabilirsiniz. Ancak \u00f6zellikle aktif olan insanlar\u0131n, uzun etkili in\u00ads\u00fclin kullan\u0131rken bile, ara \u00f6\u011f\u00fcn almas\u0131 gere\u00adkebilir.\u015eeker hastas\u0131 olan 18 ya\u015f\u0131ndaki k\u0131z\u0131n\u0131 kilo vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, D\u00fc\u015f\u00fck karbonhid\u00adratl\u0131 bir diyete \u00e7ok s\u0131k\u0131 \u015fekilde uymas\u0131na ra\u011fmen niye kilo veremedi\u011fini \u00f6\u011frenebi\u00adlir miyim ?Sadece karbonhid\u00adrat al\u0131m\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131tla\u00admas\u0131 kilo vermesini sa\u011flamayabilir. Kilo vermesi i\u00e7in, top\u00adlam kilo al\u0131m\u0131n\u0131 k\u0131\u00ads\u0131tlama gerekir ki, bu da \u00f6ncelikle ya\u011f olmak \u00fczere protein t\u00fcketimini de azaltmas\u0131 anla\u00adm\u0131na gelir.K\u0131z\u0131n\u0131z k\u0131zartmalar, \u015fekerli g\u0131dalar ve peynir\u00adden ka\u00e7\u0131nmal\u0131; normal s\u00fct yerine ya\u011fs\u0131z s\u00fct\u00fc tercih etmeli; tereya\u011f\u0131 ve margarin t\u00fcketimini k\u0131s\u0131tlamal\u0131d\u0131r.Liften zengin karbonhidratlar i\u00e7eren bir diyet kan \u015fekerinde daha az oynamalara yol a\u00e7aca\u011f\u0131ndan, k\u0131z\u0131n\u0131z taraf\u0131ndan daha rahat\u00adl\u0131kla uygulanabilir.Adet d\u00f6nemlerinde kan \u015fekeri de\u011ferle\u00adrimin \u00e7ok de\u011fi\u015fti\u011fini g\u00f6zlemliyorum. Bu durumda, kan \u015fekerimi dengede tutmam zorla\u015f\u0131yor. \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 ile ilgili pek \u00e7ok kitap okudum, ancak bu konuda bir bilgi bulamad\u0131m.Kan \u015fekeri d\u00fczeylerinin adet d\u00f6nemlerin\u00adde dalgalanmalar g\u00f6stermesi \u00e7ok normaldir. \u00c7o\u011fu kad\u0131n adet s\u00fcresince kan \u015fekerlerinin y\u00fcksek oldu\u011funu, kanamadan sonra ise nor\u00admale d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6yler.Baz\u0131 hastalar\u0131n ins\u00fclin dozlar\u0131m birka\u00e7 \u00fcnite artt\u0131rmas\u0131 gerekebilir.Her kadm kendi durumunu de\u011ferlendir\u00admeli ve e\u011fer varsa fazladan ins\u00fclin ihtiyac\u0131n\u0131 belirlemelidir. Bu ayarlamalar\u0131 ne \u015fekilde ya\u00adpabilece\u011finizi \u00f6\u011frenmek \u00fczere ba\u015fvuraca\u011f\u0131\u00adn\u0131z ki\u015fi, doktorunuz olmal\u0131d\u0131r.E\u011fer diyabetim var ise, \u00e7ocu\u011fumda da \u00e7\u0131kma ihtimali ne kadard\u0131r ?Tip I ya da Tip II diyabeti olan bir \u00e7ocuk sahibi olma ihtimaliniz konusunda, size bir genetik dan\u0131\u015fman yard\u0131mc\u0131 olabilir.Amerikan Diyabet Birli\u011fine g\u00f6re Tip I di\u00adyabeti olan 25 ya\u015f ya da daha \u00fcst\u00fc bir anne\u00adnin \u00e7ocu\u011funun \u015feker hastas\u0131 olma riski an\u00adnesi ve babas\u0131 diyabetik olmayan bir \u00e7ocu\u011funkine e\u015fde\u011fer olup, %1 dir. Bu riski, anne\u00adnin ya\u015f\u0131 \u00e7ocuk do\u011fdu\u011funda 2 5’in alt\u0131nda ise %4’d\u00fcr.E\u011fer babas\u0131nda Tip I diyabet var ise, risk %6 ya \u00e7\u0131kar.E\u011fer ebeveynlerin her ikisi de 11 ya\u015flar\u0131n\u00addan evvel Tip I diyabet olmu\u015flar ise bu risk iki kat\u0131na \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.Di\u011fer taraftan Tip II diyabet ailesel olarak giden bir rahats\u0131zl\u0131kt\u0131r. Yemek ve egzersize ba\u011fl\u0131 ya\u015fam tarz\u0131 de\u011fi\u015fiklikleri \u00e7ocu\u011funuzun eri\u015fkin ya\u015fta Tip II diyabeti olup olmayaca\u00ad\u011f\u0131n\u0131 belirlemede genetik fakt\u00f6rlere g\u00f6re da\u00adha \u00f6nemlidir. Bu \u00f6nce \u00e7eli\u015fki gibi g\u00f6z\u00fck\u00fc\u00adyorsa da, \u00f6zellikle Tip II diyabetiklerde kilo fazlal\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. E\u011fer ki\u015fi genetik olarak potansiyel Tip II Diyabet aday\u0131 iken ide\u00adal kiloda ya da zay\u0131f ise bu ki\u015finin diyabete yakalanma riski \u00e7ok azalacakt\u0131r. Yani burada genetik yatk\u0131nl\u0131ktan daha bask\u0131n olan, fazla kilolu olmakt\u0131r.\u00c7ok yemek yeme zaaf\u0131m\u0131 k\u0131rabilmek i\u00e7in, bana yard\u0131mc\u0131 olabilecek yakla\u015f\u0131mlar nelerdir ?Bu stratejileri s\u0131ralayacak olursak:- Bir yemek g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc tutun, her g\u00fcn ne\u00adler yedi\u011finizi yaz\u0131n. B\u00f6ylece yemek kay\u0131t defterinizi ya da g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc haftal\u0131k ola\u00adrak g\u00f6zden ge\u00e7irerek potansiyel problemleri ve ba\u015far\u0131ya ula\u015fman\u0131z\u0131 engelleyen sorunlar\u0131 ortaya koyun.- Herhangi bir \u015fey ye\u00admeden evvel, kendini\u00adze ger\u00e7ekten a\u00e7 olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 sorun.- Sa\u011fl\u0131ks\u0131z bir \u015feyi ca\u00adn\u0131n\u0131z \u00e7ekti\u011finde dik\u00adkatinizi da\u011f\u0131tmaya bak\u0131n. Bir arkada\u015f\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7a\u00ad\u011f\u0131r\u0131n, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f yap\u0131n ya da bir yerlere gidin.- Yemek yeme i\u015fini sadece mutfak ya da yemek Masas\u0131 ile s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131n. Oturma odas\u0131 ya da yatak odan\u0131zda veya y\u00fcr\u00fcrken ya da et\u00adrafta dola\u015f\u0131rken yemek yemeyin.- Yemek yedi\u011finizde yemek yeme \u00fczerine odaklan\u0131n. Televizyon seyretmeyin, kitap okumay\u0131n ya da Telefonla ko\u00adnu\u015fmay\u0131n.- \u00c7evrenizde y\u00fcksek kalorili g\u0131dalar sakla\u00admay\u0131n. E\u011fer bunlar evin d\u0131\u015f\u0131nda ise, yemeniz de m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.- Yiyecekleri, dolaplarda ya da buzdola\u00adb\u0131nda oldu\u011fu gibi g\u00f6remeyece\u011finiz yerlerde saklay\u0131n.Mademki \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n as\u0131l nede\u00adni, v\u00fccuda al\u0131nan besinleri enerjiye d\u00f6\u00adn\u00fc\u015ft\u00fcren ins\u00fclinin v\u00fccut taraf\u0131ndan \u00fcre\u00adtilememesi, o halde ins\u00fclinin g\u00f6revi ne\u00addir ?Ins\u00fclin 51 adet amino asitten olu\u00ad\u015fan bir pro\u00adteindir.\u0130ns\u00fclin, \u015fe\u00adkerin bir enerji kayna\u011f\u0131 olarak v\u00fccut taraf\u0131n\u00addan kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakla kalmaz, ayn\u0131 zamanda yine v\u00fccudun ya\u011f ve proteinleri yakmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in karaci\u011fer ve kaslarda \u015fekeri depolama i\u015flemini de ger\u00e7ekle\u015ftirir.Dolay\u0131s\u0131yla insan\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir ya\u015fam s\u00fcr\u00add\u00fcrmesi i\u00e7in olmazsa olmaz hayati bir hor\u00admondur.Normal olarak ins\u00fclin, ye\u00adnen bir yeme\u011fin ard\u0131ndan kan dola\u015f\u0131m\u0131na kat\u0131l\u0131r. G\u00f6\u00adrevi, ni\u015fastal\u0131 ve \u015fekerli besinlerden sa\u011flanan gli\u00adkozun beyin ve sinir h\u00fcc\u00adrelerine ula\u015fmas\u0131n\u0131 ger\u00ad\u00e7ekle\u015ftirmektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc hem beyin, hem de sinir h\u00fccreleri, yak\u0131t olarak glikozdan ba\u015fka bir madde kullanmaz.\u0130ns\u00fclin, glikozun kas h\u00fccrelerine girerek yanmas\u0131 i\u00e7in gereken bir t\u00fcr anahtard\u0131r.Kanda ins\u00fclin olmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, glikoz h\u00fccre i\u00e7ine giremez ve kanda ba\u015f\u0131bo\u015f bir hal\u00adde gezmeye ba\u015flar.Kandaki \u015feker seviyesi a\u015f\u0131r\u0131 y\u00fckseldi\u011finde, fazla glikoz b\u00f6brek e\u015fi\u011fini ge\u00e7erek idrara ka\u00adr\u0131\u015f\u0131r. Fazla glikoz, v\u00fccuttan at\u0131l\u0131rken berabe\u00adrinde suyu da s\u00fcr\u00fckler, bu nedenle v\u00fccutta\u00adki di\u011fer h\u00fccrelerden su \u00e7ekilir ve bu durum m\u00fcthi\u015f bir susama hissine ve su kayb\u0131na ne\u00adden olur.Mademki fazla kilolu olmak, diyabet i\u00e7in (\u00f6zellikle eri\u015fkin tip) en b\u00fcy\u00fck risk fakt\u00f6r\u00fc, o halde neden kilo al\u0131yoruz ?Kalori hesab\u0131na dayal\u0131, dolay\u0131s\u0131yla k\u0131s\u0131tla\u00ady\u0131c\u0131 olan geleneksel rejim anlay\u0131\u015f\u0131, e\u011fer kal\u0131\u00adt\u0131msal fakt\u00f6rler etken de\u011filse, sadece \u00e7ok ye\u00admek yedi\u011finiz i\u00e7in \u015fi\u015fmanlad\u0131\u011f\u0131n\u0131za inand\u0131\u00adracakt\u0131r.Oysa siz bunun do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyor\u00adsunuz.\u00c7\u00fcnk\u00fc zay\u0131flamak u\u011fruna yedikleri ye\u00admek miktarlar\u0131n\u0131 azaltmay\u0131 deneyen\u00adlerin \u00e7o\u011fu, fazla ki\u00adlolar\u0131n\u0131 kal\u0131c\u0131 olarak atmay\u0131 ba\u015farama\u00add\u0131klar\u0131 gibi, bir\u00e7oklar\u0131 birka\u00e7 ay sonra kendi\u00adlerini ba\u015flang\u0131\u00e7tan daha kilolu bulmu\u015flard\u0131r.V\u00fccuttaki ya\u011f depolar\u0131n\u0131n sorumlusu, fazla enerji i\u00e7eren yiyecekler de\u011fil, t\u00fcketilen yiyeceklerin yap\u0131s\u0131 yani besinsel \u00f6zellikleridir.”Neden kilo al\u0131yoruz’ Un a\u00e7\u0131klamas\u0131, kan \u015fekerinin \u00f6nemi ve bunun sonucu v\u00fc\u00adcutta ya\u011f depolanmas\u0131n\u0131n kolayla\u015fmas\u0131 \u00fcze\u00adrinde yap\u0131land\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Glikozun organizman\u0131n yak\u0131t\u0131 oldu\u011funu hepimiz biliyoruz.\u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7in glikoza ihtiya\u00e7 duyan b\u00fc\u00adt\u00fcn organlar (beyin, kalp, b\u00f6brekler, kaslar ) i\u00e7in ge\u00e7ici glikoz deposu kand\u0131r.Bu depoda teorik olarak 1 Litre kanda, 1 gram glikoz bulunmaktad\u0131r. Bu oran\u0131n \u00fcst\u00fc\u00adne \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda hemen d\u00fczenleyici bir meka\u00adnizma devreye girer. Bu mekanizma, ins\u00fclin salg\u0131layan ve \u00e7ok \u00f6nemli bir organ olan pankreas\u0131n kontrol\u00fc alt\u0131ndad\u0131r.\u0130ns\u00fclin hormonunun ana \u00f6zelli\u011fi, ihtiya\u00e7 duyan organlar\u0131n glikoz giri\u015fini sa\u011flayarak, kan \u015fekeri oran\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrmesidir. \u0130kinci fonk\u00adsiyonu ise v\u00fccutta ya\u011f depolanmas\u0131n\u0131 kolay\u00adla\u015ft\u0131rmakt\u0131r.Normal olarak kan \u015fekerini d\u00fc\u015f\u00fcrmek amac\u0131yla pankreas\u0131n \u00fcretti\u011fi ins\u00fclin miktar\u0131, direkt olarak kan \u015fekeri oran\u0131n\u0131n y\u00fcksekli\u011fi ile orant\u0131l\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin kan \u015fekerini y\u00fcksel\u00adten bir meyve yedi\u011fimizde, \u00e7ok \u00f6nemli bir oran s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131ndan, pankreas kan \u015fekerini d\u00fc\u015f\u00fcrmek i\u00e7in \u00e7ok az ins\u00fclin salg\u0131lar. Ama tersi bir durum s\u00f6z konusu ol\u00addu\u011funda, \u00f6rne\u011fin kan \u015fekerini \u00e7ok fazla y\u00fckseltecek bir \u015fekerleme yedi\u011fimizde, kan\u015fekeri seviyesini tekrar normale getirmek i\u00e7in pankreas, y\u00fcksek dozda ins\u00fclin salg\u0131lamak durumunda kal\u0131r.Hangi durum s\u00f6z konusu olursa olsun, ins\u00fclin taraf\u0131ndan kanda tutulan glikoz, ya karaci\u011ferde “glikojen’ \u015feklinde depolan\u0131r ya da beyin, b\u00f6brek veya alyuvarlar gibi ona ih\u00adtiyac\u0131 olan organlar taraf\u0131ndan kullan\u0131l\u0131r.Glikoz enerji olarak kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 zaman ya\u011fa d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.E\u011fer bir ki\u015fide kilo alma ya da a\u015f\u0131r\u0131 \u015fi\u015fmanl\u0131k has\u00adtal\u0131\u011f\u0131 s\u00f6z konusuysa ne\u00addeni, pankreas\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma bozuklu\u011fudur. Bu durumlarda ki\u015fide y\u00fcksek ins\u00fclin (hiperins\u00fclinemi) sorunu mevcuttur.V\u00fccutta Anormal ya\u011f depolanmas\u0131na, y\u00fcksek ins\u00fclin miktar\u0131n\u0131n yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bilimsel olarak kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r.Peki fazla kiloyu, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131n\u00addan bu derece \u00f6nemli k\u0131lan nedir ?Ya\u011f, v\u00fccut h\u00fccrelerimizin ins\u00fclin hormo\u00adnuna kar\u015f\u0131 olan cevaplar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirir. Bu h\u00fccrelerin ins\u00fclinin etkilerine kar\u015f\u0131 daha di\u00adren\u00e7li olmalar\u0131n\u0131 sa\u011flar ki, bu durum da ins\u00fclinin kan\u0131m\u0131zdan h\u00fccrelere soktu\u011fu (gli\u00adkoz ) miktar\u0131n\u0131 azalt\u0131r.Sonu\u00e7ta kan dola\u015f\u0131m\u0131n\u0131zda daha fazla \u015fe\u00adker kalarak, kan \u015fekeri d\u00fczeyini artt\u0131r\u0131r.Kilo verdik\u00e7e, h\u00fccrelerimizin ins\u00fcline kar\u00ad\u015f\u0131 cevaplar\u0131nda art\u0131\u015f olur ve dolay\u0131s\u0131yla ins\u00fclin etkisini daha iyi g\u00f6sterebilir.Kilo kayb\u0131n\u0131n derecesi de illa fazla olmas\u0131 gerekmez.5-10 kiloluk ya da kilonuzun % 5-10’u oran\u0131nda bir kilo kayb\u0131, bir taraftan kan \u015fekerinizi, di\u011fer taraftan da kan koleste\u00adrol\u00fcn\u00fcz\u00fc ve de kan bas\u0131nc\u0131n\u0131z\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcrebi\u00adlir.Tokluk kan \u015fekeri y\u00fcksekli\u011fi, kalp hastal\u0131klar\u0131 riskini de art\u0131r\u0131yorDiyabet hastalar\u0131n\u0131n kan\u0131nda \u00e7ok miktar\u00adda bulunan glikozun yani \u015fekerin damar sertli\u011fine neden olmas\u0131yla, kalbe gelen kan miktar\u0131 azal\u0131yor. Bunun sonucu olarak hisse\u00addilen g\u00f6\u011f\u00fcs a\u011fr\u0131s\u0131, kalp krizine veya ani kar-diyak \u00f6l\u00fcmlere neden oluyor. Uzmanlar, \u00f6zellikle \u00f6\u011f\u00fcnlerden iki Saat sonra ortaya \u00e7\u0131\u00adkan tokluk kan \u015fekeri y\u00fcksekli\u011finin, bu riski artt\u0131rabilece\u011fine dikkat \u00e7ekiyorlar.\u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 olmayan ki\u015filerde yemek\u00adten sonra pankreasta \u00fcretilen ins\u00fclin hormo\u00adnu, h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde salg\u0131lan\u0131yor. Ancak tip 2 \u015feker hastalar\u0131nda, bu h\u0131zl\u0131 erken d\u00f6nem in\u00ads\u00fclin salg\u0131lanmas\u0131 kayboluyor.A\u00e7l\u0131k kan \u015fekeri normal olan ki\u015filerde, \u00f6\u011f\u00fcnler\u00adden 2 saat sonra \u00f6l\u00e7\u00fclen kan \u015fekeri y\u00fcksek olabi\u00adliyor ve gizli \u015feker bulu\u00adnabiliyor. Sadece a\u00e7l\u0131k kan \u015fekeri kontrol\u00fc ve tan\u0131s\u0131n\u0131n, tip 2 diyabette yetersiz oldu\u011funu a\u00e7\u0131klayan uzmanlar, 100 hastadan 31’inin a\u00e7l\u0131k kan \u015fekerinin nor\u00admal olmas\u0131na ra\u011fmen tokluk kan \u015fekerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u015feker hastas\u0131 tan\u0131s\u0131 ald\u0131klar\u0131\u00adn\u0131 vurguluyorlar.Diyabetiklerin ila\u00e7 tedavisini ve diyeti kendi ba\u015f\u0131na b\u0131rakmas\u0131 sak\u0131ncal\u0131\u0130la\u00e7 ve ins\u00fclin alan, hatta diyet yapan di\u00adyabetiklerin, bunlar\u0131 kesinlikle aksatmamas\u0131 gerekiyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu ila\u00e7lar\u0131n etki s\u00fcreleri, 8-12 saat aras\u0131nda de\u011fi\u015fiyor ve hasta bu ila\u00e7\u00adlar\u0131 almay\u0131 kendi ba\u015f\u0131na b\u0131rak\u0131rsa, kalp ve tansiyon hastal\u0131klar\u0131 riskini daha da art\u0131rm\u0131\u015f oluyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u015eeker hastalar\u0131 spor yapabilir mi ?\u00d6ncelikle egzersiz, Sa\u011fl\u0131kl\u0131 ya\u015fam\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. D\u00fczenli yap\u0131lacak fizik egzer\u00adsizi kan \u015fekeri seviye\u00adsini d\u00fc\u015f\u00fcrmeye, ins\u00fclinin v\u00fccutta daha et\u00adkili olmas\u0131na yard\u0131m\u00adc\u0131 olur.Ayr\u0131ca:- Daha fazla enerji verir.- Kan dola\u015f\u0131m\u0131n\u0131 d\u00fczenler- Kaslar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirir.- Kolesterol seviyesini d\u00fczenler. K\u00f6t\u00fc huylu (LDL) kolesterol\u00fc azalt\u0131p, iyi huylu kolesterol\u00fc (HDL) artt\u0131r\u0131r.- Kalp krizi riskini \u00f6nler ya da geciktirir.- Terlemek suretiyle fazla kilolar\u0131n azalt\u0131l\u00admas\u0131na[Devam\u0131n\u0131 Oku…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22524],"tags":[24087,24085,24082],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13573"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13573"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13573\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13573"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13573"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13573"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}