Son y\u0131llarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, katk\u0131 Maddelerinin küçük çocuklardaki hiperaktivite ve dikkat eksikli\u011fi gibi psikolojik bozukluklarda da rolü olabilece\u011fini ortaya koydu.<\/p>\n
Yiyeceklerimize, içeceklerimize renk, koku, tat vermek ve onlar\u0131n uzun süre bozulmalar\u0131n\u0131 önlemek için kullan\u0131lan binlerce katk\u0131 maddesi var. \u0130laçlarda ve kozmetik ürünlerde de yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan bu katk\u0131 maddelerinin, duyarl\u0131 ki\u015filerde ba\u015fta allerjiler olmak üzere, Ast\u0131m, migren tipi ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131, karaci\u011fer büyümesi, kanser, Depresyon ve çe\u015fitli ruhsal bozukluklar… gibi pek çok hastal\u0131\u011fa, neden olabilecekleri ileri sürülmü\u015ftü.<\/p>\n
Son y\u0131llarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, katk\u0131 maddelerinin küçük çocuklardaki hiperaktivite ve dikkat eksikli\u011fi gibi psikolojik bozukluklarda da rolü olabilece\u011fini ortaya koydu. Asl\u0131nda, ilk kez 30 y\u0131l önce çe\u015fitli yiyeceklerin ve katk\u0131 maddelerinin çocuk psikolojisini etkileyebilece\u011fi ileri sürülmü\u015f ve o zamandan beri yap\u0131lan bir çok ara\u015ft\u0131rmada çeli\u015fkili sonuçlara ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n
EN SON ARA\u015eTIRMABu ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n en yenisi, geçti\u011fimiz günlerde \u0130ngiltere’de Southampton kentinde 3 ya\u015f\u0131ndaki çocuklar üzerinde tamamland\u0131 ve sonuçlar\u0131 tüm dünyada dikkatleri tekrar katk\u0131 maddelerinin üzerine çekti.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma kapsam\u0131na al\u0131nan 277 çocu\u011fun, 75’inde hiperaktivite, 79’unda alerji ve 36’s\u0131nda hiperaktivite ve allerji birlikte bulunurken, 87 çocukta ise ne alerji ne de hiperaktivite vard\u0131.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rma, çe\u015fitli cips, \u015fekerlemeler ve gazozlarda çok s\u0131k kullan\u0131lan tartrazin(E102), karmen k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131(E122), günbat\u0131m\u0131 sar\u0131s\u0131(E110) ve ponceau 4R(E124) gibi renk verici maddelerin ve koruyucu bir madde olan Sodyum benzoat\u0131n (E211) çocuklar\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131 üzerindeki etkilerini saptamak için düzenlenmi\u015fti.<\/p>\n
Ara\u015ft\u0131rmada, çocuklar\u0131n diyetinden yapay renklendiriciler ve sodyum benzoat ç\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, çocuklardaki davran\u0131\u015f bozukluklar\u0131n\u0131n düzeldi\u011fi, bu maddeleri içeren içeceklerin verilmesiyle davran\u0131\u015f bozukluklar\u0131n\u0131n tekrar ortaya ç\u0131kt\u0131\u011f\u0131 belirlendi.<\/p>\n
Elbette, tek bir ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonuçlar\u0131na dayanarak bu tür katk\u0131 maddelerinin yasaklanmas\u0131 söz konusu de\u011fildir. Çünkü, Avrupa Birli\u011fi, katk\u0131 maddeleri için çok s\u0131k\u0131 denetimler uygulamaktad\u0131r. Bu ülkelerde, yiyecek ve içeceklerde, E-say\u0131lar\u0131 ile tan\u0131mlanan katk\u0131 maddelerinin kullan\u0131lmas\u0131na izin verilmi\u015ftir. Ancak, yine de, özellikle allerji ya da hiperaktivite sorunlar\u0131 olan çocuklar\u0131n katk\u0131 maddesi içeren ürünlerden uzak tutulmalar\u0131 daha do\u011frudur.<\/p>\n
KATKI MADDELER\u0130 VE NEDEN OLDUKLARI RAHATSIZLIKLAREn çok kullan\u0131lan katk\u0131 maddeleri ve bunlar\u0131n neden olduklar\u0131 hastal\u0131klar\u0131n ba\u015fl\u0131calar \u015funlard\u0131r:<\/p>\n
Aspartam\u015eeker yerine tatland\u0131r\u0131c\u0131 olarak pek çok yiyecek ve içecekte bulunan bir maddedir. Aspartam, %40 aspartik Asit, %50 fenilalanin ve %10 metanol kar\u0131\u015f\u0131m\u0131ndan olu\u015fur.<\/p>\n
Aspartam yan etkileri bak\u0131m\u0131ndan en çok suçlanan katk\u0131 maddesidir. Bunlar, ka\u015f\u0131nt\u0131, döküntü, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, ba\u015f dönmesi, bulant\u0131, uyu\u015fukluk, kas spazmlar\u0131, yorgunluk, depresyon, solunum güçlü\u011fü, çarp\u0131nt\u0131 ve çe\u015fitli allerjik reaksiyonlard\u0131r.<\/p>\n
Benzoik AsitÖzellikle i\u015flenmi\u015f yiyeceklerde bulunan bir katk\u0131 maddesidir. Çikolata, çe\u015fitli meyve sular\u0131, \u015fekerlemeler, dondurma, kremalar ve jiklette bulunur.<\/p>\n
Benzoik asit, ast\u0131m, deri döküntüleri… gibi çe\u015fitli allerjik raksiyonlara neden olur. Aspirin allerjisi olan ki\u015filerin daha dikkatli olmalar\u0131 gerekir.<\/p>\n
BHA ve BHTS\u0131v\u0131 ve kat\u0131 ya\u011flar\u0131n ve içinde ya\u011f bulunan yiyeceklerin koku\u015fmalar\u0131n\u0131 önlemek için kullan\u0131lan antioksidan maddelerdir.<\/p>\n
Bu maddelerin, karaci\u011fer büyümesi, deri döküntüleri yapabildikleri gibi Kanser riskini art\u0131rabilecekleri de ileri sürülmü\u015ftür.<\/p>\n
Karmen k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131Bir çok yiyecek, içecek, ilaç ve kozmeti\u011fe pembe, k\u0131rm\u0131z\u0131, mor renk vermek için yüzlerce y\u0131ldan beri kullan\u0131lan bir maddedir. Karmen k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131, sentetik bir boya olmay\u0131p bir böcekten elde edildi\u011fi için do\u011fal bir katk\u0131 maddesi olarak kabul edilir.<\/p>\n
Karmen k\u0131rm\u0131z\u0131s\u0131, derideki basit döküntü ve ka\u015f\u0131nt\u0131lardan, ölüme kadar gidebilen anaflaktik \u015foka neden oldu\u011fu bilinen bir maddedir.<\/p>\n
GlutamatUzak-Do\u011fu mutfa\u011f\u0131nda çok kullan\u0131lan, kendine özgü tad\u0131 olan bir çe\u015fit baharatt\u0131r. Glutamat, do\u011fal olarak az miktarda et, bal\u0131k, Domates ve baz\u0131 sebzelerde bulunabilir. Glutamata ba\u011fl\u0131 reaksiyonlar Çin Lokantas\u0131 Sendromu ismiyle bilinir.<\/p>\n
Glutamat aç kar\u0131na çok miktarda ya da S\u0131v\u0131 \u015feklinde al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131, boynun arka taraf\u0131nda, önkolda ve gö\u011füste yanma hissi, kol ve bacaklarda, yüzde veya ba\u015fta s\u0131zlama ve kar\u0131ncalanma, gö\u011füs a\u011fr\u0131s\u0131 veya gö\u011füste s\u0131k\u0131\u015fma hissi, çarp\u0131nt\u0131, bulant\u0131, ishal, terleme…gibi \u015fikayetlere neden olur. Sinir sisteminin a\u015f\u0131r\u0131 uyar\u0131m\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak allerjik reaksiyonlar görülebilir ve hatta Alzheimer ve Parkinson gibi nörolojik hastal\u0131klar\u0131n ortaya ç\u0131kmas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131r\u0131r.<\/p>\n
Nitrat ve nitritlerNitrat ve nitritler, botulizmi önledikleri gibi ve k\u0131rm\u0131z\u0131 et, kümes hayvanlar\u0131 ve bal\u0131k eti ile sosis, salam, past\u0131rma… gibi i\u015flenmi\u015f etlerin renk ve tad\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131c\u0131 özellikleri de vard\u0131r. Bunlar, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve deri döküntülerine yol açarlar.<\/p>\n
ParabenlerParabenler, yiyecek, ilaç ve kozmetiklerde küflenmeyi önlemek için çok yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan koruyucu katk\u0131 maddeleridir. Mayonez, salça, keççap, salata soslar\u0131, hardal, jöle, reçel, Alkolsüz içecekler, \u015fekerlemeler… ba\u015fl\u0131ca kullan\u0131ld\u0131klar\u0131 yiyeceklerdir. Ayr\u0131ca, çe\u015fitli dermatolojik kremlerde, göz, kulak, burun damlalar\u0131nda, fitillerde, bandajlarda da bulunurlar.Parabenler, deride k\u0131zarma, ka\u015f\u0131nt\u0131 \u015fi\u015fme gibi reaksiyonlara ve duyarl\u0131 ki\u015filerde anaflaktik \u015foka neden olabilirler.<\/p>\n
SülfitlerBesinlerin bozulmas\u0131n\u0131 önlemek ve daha uzun süre taze kalmalar\u0131n\u0131 sa\u011flamak için kullan\u0131lan koruyucu katk\u0131 maddeleridir. Toplumun %1’inde sülfit allerjisi vard\u0131r.<\/p>\n
Ast\u0131m krizleri, kusma, ishal, kar\u0131n a\u011fr\u0131lar\u0131… gibi allerjik reaksiyonalara neden olurlar. \u015earap içilmesine ba\u011fl\u0131 ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131n nedeni de sülfitlerdir.<\/p>\n
TartrazinYiyecek ve içeceklere sar\u0131 renk vermek için yararlan\u0131lan bir katk\u0131 maddesidir. Alkolsüz içecekler, dondurma, \u015fekerlemeler, pudding, spagetti… ba\u015fl\u0131ca bulundu\u011fu besinlerdir.<\/p>\n
Deri döküntüleri ve Ast\u0131m krizlerine yol açarlar. Aspirin allerjisi olanlarda ast\u0131m krizleri çok a\u011f\u0131r ve tedaviye dirençlidir.<\/p>\n
Prof. Dr. Ahmet Rasim KüçükustaCerrahpa\u015fa T\u0131p FakültesiGö\u011füs Hastal\u0131klar\u0131 Bölümü Ö\u011fretim Üyesi<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Son y\u0131llarda yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar, katk\u0131 Maddelerinin küçük çocuklardaki hiperaktivite ve dikkat eksikli\u011fi gibi psikolojik bozukluklarda da rolü olabilece\u011fini ortaya koydu. Yiyeceklerimize, içeceklerimize renk, koku, tat vermek ve onlar\u0131n uzun süre bozulmalar\u0131n\u0131 önlemek için kullan\u0131lan binlerce katk\u0131 maddesi var. \u0130laçlarda ve kozmetik ürünlerde de yayg\u0131n olarak kullan\u0131lan bu katk\u0131 maddelerinin, duyarl\u0131 ki\u015filerde ba\u015fta allerjiler olmak üzere, Ast\u0131m, migren tipi ba\u015f a\u011fr\u0131lar\u0131,[Devam\u0131n\u0131 Oku…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22524],"tags":[29413,29411,28109,29409,29417],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15445"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15445"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15445\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15445"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15445"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15445"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}