{"id":15757,"date":"2014-04-13T14:22:47","date_gmt":"2014-04-13T11:22:47","guid":{"rendered":"http:\/\/www.gncz.net\/kolestrol-bilmecesi.html"},"modified":"2014-04-13T14:22:47","modified_gmt":"2014-04-13T11:22:47","slug":"kolestrol-bilmecesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/kolestrol-bilmecesi.html","title":{"rendered":"Kolestrol Bilmecesi"},"content":{"rendered":"<p>Ya\u015famak i&ccedil;in gerekli, mum k\u0131vam\u0131nda ya\u011f\u0131ms\u0131 bir Maddenin ad\u0131 olan ve beyin, sinirler, kalp, ba\u011f\u0131rsaklar, kaslar, karaci\u011fer ba\u015fta olmak &uuml;zere t&uuml;m v&uuml;cutta yayg\u0131n olarak bulunan kolesterol&uuml;n fazlas\u0131n\u0131n da, az\u0131n\u0131n da zararl\u0131 oldu\u011fu belirtildi.<\/p>\n<p>V&uuml;cudun kolesterol&uuml; kullanarak Hormon (kortizon, seks hormonu), D vitamini ve ya\u011flar\u0131 sindiren safra asitlerini &uuml;retti\u011fi, bu i\u015flemler i&ccedil;in kanda yeteri miktarda kolesterol bulunmas\u0131 gerekti\u011fi, fazla kolesterol&uuml;n kan damarlar\u0131n\u0131n sertle\u015fmesine ve daralmas\u0131na yol a&ccedil;t\u0131\u011f\u0131 kaydedildi.<\/p>\n<p>\u0130nsanlar, bu bilgiler do\u011frultusunda kolesterol&uuml;n fazlas\u0131ndan &quot;k&ouml;\u015fe-bucak&quot; ka&ccedil;arken, de\u011fi\u015fik &uuml;lkelerde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n &#039;kolesterol&uuml;n fazlas\u0131n\u0131n baz\u0131 bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar\u0131 tez zamanda iyile\u015ftirdi\u011fi&#039; bulgular\u0131 ise de\u011fi\u015fik iddialar\u0131 ve \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131klar\u0131 da beraberinde getirdi.<\/p>\n<p>G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde &quot;kolesterol bilmecesi&quot;ne yol a&ccedil;an mevcut bilgiler ve yeni bulgular &quot;kolesterol hastalar\u0131&quot;n\u0131 iki arada bir derede b\u0131rakt\u0131. Her iki y&ouml;ndeki veriler incelendi\u011finde, kolesterol konusunun da &uuml;lkeden &uuml;lkeye, \u015fehirden k&ouml;ye farkl\u0131l\u0131klar g&ouml;sterdi\u011fi, biri i&ccedil;in yanl\u0131\u015f olan\u0131n di\u011feri i&ccedil;in de yanl\u0131\u015f olaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmeyece\u011fi ve kolesterolde de yap\u0131lan i\u015fe (harcanan enerjiye), ya\u015fan\u0131lan co\u011frafyaya, mevsime, &ccedil;ekilen hastal\u0131\u011fa, hastal\u0131\u011f\u0131 &ccedil;ekenin psikolojisine g&ouml;re farkl\u0131 sonu&ccedil;lar\u0131n ortaya &ccedil;\u0131kabilece\u011fi d&uuml;\u015f&uuml;ncesi ortaya &ccedil;\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>Kardiyoloji Uzman\u0131 Dr. Yunus Amasyal\u0131, &quot;y&uuml;ksek kolesterol&quot;&uuml;n v&uuml;cuda verdi\u011fi zararlar\u0131 s\u0131ralarken, &quot;Kanda a\u015f\u0131r\u0131 miktarda bulunan kolesterol y\u0131llar i&ccedil;inde yava\u015f yava\u015f damar duvar\u0131nda birikir. Bu birikim sonucu o damarda daralma, t\u0131kanma ortaya &ccedil;\u0131kar. Bu durum bir Su borusunda pisliklerin birikmesine benzetilebilir. Kolesterol hangi damarda birikmi\u015fse o damarla ili\u015fkili sorunlar ve hastal\u0131klar ortaya &ccedil;\u0131kar. Kolesterol y&uuml;ksekli\u011finde belirti ve bulgular &ccedil;o\u011fu zaman ani kolesterol y&uuml;kselmesine ba\u011fl\u0131 de\u011fildir. Uzun s&uuml;reli kolesterol y&uuml;ksekli\u011finin damar duvar\u0131nda kolesterol birikmesine yol a&ccedil;mas\u0131n\u0131n sonucudur. Yani kolesterol&uuml;n&uuml;z \u015fu andaki de\u011ferinin 2-3 kat\u0131na y&uuml;kselse ve 3-4 Saat y&uuml;ksek kalsa size bir zarar\u0131 olmaz. As\u0131l sorun sizde daha &ouml;nce uzun s&uuml;reli kolesterol y&uuml;ksekli\u011fi olmas\u0131d\u0131r&quot; dedi.<\/p>\n<p>Kalbi besleyen damarlarda (koroner arter) kolesterol birikiminin, bu damarlarda t\u0131kanma ve daralman\u0131n sonucu g&ouml;\u011f&uuml;s a\u011fr\u0131s\u0131, kalp krizi ve kalp yetmezli\u011fi gibi sorunlara neden olaca\u011f\u0131na dikkat &ccedil;eken Uz. Dr. Amasyal\u0131, bunlar\u0131n sonucu hasta i&ccedil;in koroner by pass ameliyat\u0131 (cerrahi olarak darl\u0131\u011f\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131) veya anjiyoplasti (balonla daralm\u0131\u015f koroner arterin geni\u015fletilmesi) i\u015flemine ihtiya&ccedil; duyulabilece\u011fine dikkat &ccedil;ekti.<\/p>\n<p>Beyini besleyen boyun damarlar\u0131nda kolesterol birikimi olmas\u0131n\u0131n fel&ccedil;lere, konu\u015fma bozukluklar\u0131na, dengesiz y&uuml;r&uuml;meye, bilin&ccedil; kayb\u0131na yol a&ccedil;aca\u011f\u0131na de\u011finen Amasyal\u0131, &quot;B&ouml;brek damarlar\u0131nda kolesterol birikimi y&uuml;ksek tansiyon ve b&ouml;brek yetmezli\u011fine yol a&ccedil;abilir. Ana atardamarda (aort) kolesterol birikimi de tehlikelidir. Buradan kopan kolesterol birikintilere daha k&uuml;&ccedil;&uuml;k damarlar\u0131 t\u0131kayarak &ccedil;ok de\u011fi\u015fik sorunlara yol a&ccedil;abilir. Ba\u011f\u0131rsa\u011f\u0131 besleyen damarlar\u0131 t\u0131kayarak ba\u011f\u0131rsak &ouml;l&uuml;m&uuml;ne, g&ouml;z damarlar\u0131n\u0131 t\u0131kayarak k&ouml;rl&uuml;\u011fe, bacak damarlar\u0131n\u0131 t\u0131kayarak kangrene yol a&ccedil;abilirler. Kolesterol y&uuml;ksekli\u011fine ba\u011fl\u0131 sorunlar ortaya &ccedil;\u0131kt\u0131\u011f\u0131 zaman hasta ge&ccedil; kalm\u0131\u015f olabilir; bu nedenle kolesterol y&uuml;ksekli\u011fini &ouml;nlemek, y&uuml;kselmi\u015fse d&uuml;\u015f&uuml;rmek &ccedil;ok &ouml;nemlidir&quot; uyar\u0131s\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>KOLESTEROL-Y&Uuml;KSEK TANS\u0130YON \u0130L\u0130\u015eK\u0130S\u0130 Kolesterol ve y&uuml;ksek tansiyon aras\u0131nda do\u011frudan bir ili\u015fki olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, yani kolesterol y&uuml;ksekli\u011finin y&uuml;ksek tansiyona, y&uuml;ksek tansiyonun kolesterol y&uuml;ksekli\u011fine yol a&ccedil;mayaca\u011f\u0131n\u0131 bildiren Amasyal\u0131, &quot;Ancak ikisinin hedefi ve zarar verdi\u011fi organ kan damarlar\u0131d\u0131r. Y&uuml;ksek tansiyon kan damar\u0131ndaki Bas\u0131nc\u0131 y&uuml;kselterek a\u015f\u0131nma, y\u0131rt\u0131lmalara neden olur. Bu durum su borusu i&ccedil;indeki Bas\u0131nc\u0131n artmas\u0131na ba\u011fl\u0131 sorunlara benzetilebilir. Y&uuml;ksek kolesterol de damar duvar\u0131nda kolesterol birikimine yol a&ccedil;arak damarlarda daralma ve t\u0131kanmalara yol a&ccedil;ar. Y&uuml;ksek tansiyon ve kolesterol y&uuml;ksekli\u011fi kan damar\u0131na di\u011ferinin verdi\u011fi zarar\u0131n \u015fiddetini artt\u0131r\u0131r ve ortaya &ccedil;\u0131kmas\u0131n\u0131 &ccedil;abukla\u015ft\u0131r\u0131r. Bu nedenle hem kolesterol y&uuml;ksekli\u011fi hem de y&uuml;ksek tansiyon tedavi edilmelidir&quot; diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Kolesterol, ya\u011f\u0131ms\u0131 bir madde oldu\u011funu, normal \u015fartlarda, ya\u011f\u0131n Suyun i&ccedil;inde &ccedil;&ouml;z&uuml;nmeyece\u011fini hat\u0131rlatan Amasyal\u0131 \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n<p>&quot;Kolesterol de su &ouml;zelliklerini ta\u015f\u0131yan kanda normal ko\u015fullarda &ccedil;&ouml;z&uuml;nmez. Kolesterol, kanda &ccedil;&ouml;z&uuml;nmesi ve ta\u015f\u0131nmas\u0131 i&ccedil;in karaci\u011ferde bir Protein ile birle\u015ftirilir. Bu kolesterol ile protein birle\u015fimine lipoprotein ad\u0131 verilir. De\u011fi\u015fik tipte lipoproteinler vard\u0131r. Birincisi LDL (low density lipoprotein, d&uuml;\u015f&uuml;k yo\u011funluklu lipoprotein) k&ouml;t&uuml; huylu kolesterold&uuml;r. \u0130kincisi HDL (high density lipoprotein, y&uuml;ksek yo\u011funluklu lipoprotein) iyi huylu kolesterold&uuml;r. HDL ve LDL kolesterolden ba\u015fka lipoproteinler de vard\u0131r. Ya\u011f metabolizmas\u0131 bozuklu\u011fu olan hastalar\u0131n yapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131 di\u011fer bir kan incelemesi de trigliserid &ouml;l&ccedil;&uuml;m&uuml;d&uuml;r. Trigliserid de kolesterol gibi kanda &ccedil;&ouml;z&uuml;nen bir ya\u011fd\u0131r. Kan trigliserid d&uuml;zeyi ile arteriyoskleroz aras\u0131ndaki ili\u015fki kolesterol kadar belirgin de\u011fildir&quot;.<\/p>\n<p>Kanda kolesterol ve LDL kolesterol&uuml;n y&uuml;ksek olmas\u0131n\u0131n hasta i&ccedil;in risk ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131n\u0131, HDL kolesterol&uuml;n d&uuml;\u015f&uuml;k olmas\u0131n\u0131n da bir risk oldu\u011funu ifade eden Amasyal\u0131, &quot;20 ya\u015f\u0131n &uuml;zerinde kan kolesterol d&uuml;zeyi 200 mg\/dl&#039;nin alt\u0131 istenilen d&uuml;zeydir. Kan LDL kolesterol d&uuml;zeyi 130 mg\/dl&#039;nin alt\u0131 istenilen d&uuml;zeydir. 130-159 mg\/dl aras\u0131 s\u0131n\u0131rda y&uuml;ksektir. HDL kolesterol y&uuml;kseldik&ccedil;e risk azal\u0131r. Ortalama HDL kolesterol d&uuml;zeyi kad\u0131nda 55 mg\/dl ve erkekte 45 mg\/dy&#039;dir. Yani kad\u0131nlar bu y&ouml;nden daha \u015fansl\u0131d\u0131r. Kan trigliserid &ouml;l&ccedil;&uuml;m&uuml;ne g&ouml;re s\u0131n\u0131fland\u0131rma yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda; 150 mg\/dl normal, 150-300 mg\/dl s\u0131n\u0131rda y&uuml;ksek, 300-1000 mg\/dl y&uuml;ksek, 1000 mg\/dl ve &uuml;st&uuml; &ccedil;ok y&uuml;ksektir. Kanda kolesterol&uuml;n y&uuml;ksek olmas\u0131 bir ya\u011f metabolizmas\u0131 bozuklu\u011fudur. Ya\u011f metabolizmas\u0131 bozuklu\u011fundan \u015f&uuml;phe edilen bir hastada yap\u0131lmas\u0131 gereken kan al\u0131narak &ouml;ncelikle kolesterol, LDL kolesterol, HDL kolesterol ve trigliserid d&uuml;zeyi &ouml;l&ccedil;&uuml;lmesidir. Tedaviye karar vermeden &ouml;nce bu de\u011ferler en az 2 kez &ouml;l&ccedil;&uuml;lmelidir. Tedavi d&uuml;zenlenirken &ouml;ncelikle LDL kolesterol d&uuml;zeyleri temel al\u0131nmal\u0131d\u0131r&quot; a&ccedil;\u0131klamas\u0131nda bulundu.<\/p>\n<p>D&Uuml;ZENL\u0130 EGZERS\u0130Z\u0130N KOLESTEROLE ETK\u0130S\u0130 Kanda kolesterol d&uuml;zeyini etkileyen &ccedil;ok say\u0131da fakt&ouml;r bulundu\u011funa de\u011finerek, &quot;Bu fakt&ouml;rlerin baz\u0131lar\u0131 &ouml;nlenebilir niteliktedir. Bunlardan baz\u0131lar\u0131 kal\u0131t\u0131msal fakt&ouml;rler, g\u0131dalar, \u015fi\u015fmanl\u0131k ve strestir. Bu fakt&ouml;rler kolesterol&uuml; ve k&ouml;t&uuml; huylu kolesterol&uuml; y&uuml;kseltir&quot; diyen Amasyal\u0131, d&uuml;zenli egzersizin iyi huylu kolesterol&uuml; y&uuml;kseltece\u011fini ve k&ouml;t&uuml; huylu kolesterol&uuml; azaltaca\u011f\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. Amasyal\u0131, 60-65 ya\u015fa kadar ya\u015fla birlikte ve kad\u0131nlarda menopozdan sonra kolesterol d&uuml;zeyinin artaca\u011f\u0131n\u0131 s&ouml;yledi.<\/p>\n<p>Kolesterol y&uuml;kselmesine, trioid bezinin yetersiz &ccedil;al\u0131\u015fmas\u0131, karaci\u011fer hastal\u0131klar\u0131, b&ouml;bre\u011fin mikrobik olmayan iltihabi hastal\u0131klar\u0131, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131, \u015fi\u015fmanl\u0131k, baz\u0131 ila&ccedil;lar\u0131n yol a&ccedil;t\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Amasyal\u0131, &quot;Y&uuml;ksek kolesterol&uuml;n kontrol alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 ile ya\u015fam s&uuml;resinin uzad\u0131\u011f\u0131, kalp ve damar hastal\u0131klar\u0131na ba\u011fl\u0131 &ouml;l&uuml;mlerin azald\u0131\u011f\u0131 ve kal\u0131c\u0131 sakatl\u0131klar\u0131n &ouml;nlendi\u011fi kesin olarak ortadad\u0131r. Kolesterol y&uuml;ksekli\u011fine ilaveten \u015fi\u015fmanl\u0131k, y&uuml;ksek tansiyon, \u015feker hastal\u0131\u011f\u0131, sigara gibi di\u011fer kardiyovask&uuml;ler risk fakt&ouml;rlerinin tedavisi de planlanmal\u0131d\u0131r. Tedavi ila&ccedil; d\u0131\u015f\u0131 ve ila&ccedil; tedavisi olmak &uuml;zere iki a\u015famada ger&ccedil;ekle\u015ftirilir. Her hasta i&ccedil;in tedavi farkl\u0131l\u0131klar ta\u015f\u0131r. \u0130la&ccedil; d\u0131\u015f\u0131 tedaviler kesinlikle ihmal edilmemelidir. \u0130la&ccedil; tedavisi kesinlikle doktor denetiminde olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Tedavide hedef belirlenirken LDL kolesterol d&uuml;zeyinin esas al\u0131nmas\u0131 tercih edilir. Hedef LDL kolesterol d&uuml;zeyi hastada kalp ve damar hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n olup olmad\u0131\u011f\u0131na g&ouml;re de\u011fi\u015fir. Ki\u015fide kalp ve damar hastal\u0131\u011f\u0131 yoksa LDL kolesterol d&uuml;zeyinin 130 mg\/dl&#039;nin alt\u0131na d&uuml;\u015f&uuml;r&uuml;lmesi yeterlidir. Ki\u015fide kalp ve damar hastal\u0131\u011f\u0131 varsa hedef LDL kolesterol d&uuml;zeyi 100 mg\/dl&#039;nin alt\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Yani kalp krizi ge&ccedil;irmi\u015fseniz, koroner arter daralmas\u0131na ba\u011fl\u0131 g&ouml;\u011f&uuml;s a\u011fr\u0131n\u0131z varsa, koroner damar ameliyat\u0131 ge&ccedil;irmi\u015fseniz, koroner arterler balon ile geni\u015fletilmi\u015fse, beyine, b&ouml;bre\u011fe, bacaklara giden damarlarda kolesterol birikimi varsa hedef LDL kolesterol d&uuml;zeyi 100 mg\/dl&#039;nin alt\u0131d\u0131r. \u0130la&ccedil;s\u0131z tedaviler ya\u015fam d&uuml;zeninin de\u011fi\u015ftirilmesi olarak da isimlendirilir. Y&uuml;ksek kolesterol tedavisindeki en &ouml;nemli konu ila&ccedil;s\u0131z tedavilerdir, kesinlikle ihmal edilmemelidir. \u0130la&ccedil;s\u0131z tedavilerde yap\u0131lan ihmal kolesterol d&uuml;\u015f&uuml;rmek amac\u0131 ile kullan\u0131lan ila&ccedil;lar\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 da azalt\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130la&ccedil;s\u0131z tedavilerin ba\u015f\u0131nda beslenme al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi gelir. Sigara kesinlikle b\u0131rak\u0131lmal\u0131d\u0131r. Sigara da kolesterol y&uuml;ksekli\u011fi gibi bir kardiyovask&uuml;ler risk fakt&ouml;r&uuml;d&uuml;r. Sigara ayr\u0131ca Akci\u011fer Kanseri, akci\u011fer hastal\u0131\u011f\u0131, beyin kanamas\u0131 ve bir&ccedil;ok kansere de zemin haz\u0131rlar. Hastada y&uuml;ksek tansiyon varsa, y&uuml;ksek tansiyon tedavisinde ge&ccedil;erli olan ila&ccedil; d\u0131\u015f\u0131 tedaviler ihmal edilmemelidir. Y&uuml;ksek tansiyon ve kolesterol y&uuml;ksekli\u011finde uygulanan ila&ccedil; d\u0131\u015f\u0131 tedaviler birbirine benzerlik g&ouml;sterir. Y&uuml;ksek tansiyonlu hastalarda ilaveten beslenme ile al\u0131nan Tuzun da azalt\u0131lmas\u0131 gerekir. \u015eeker hastal\u0131\u011f\u0131 kontrol alt\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r. \u0130ns&uuml;lin kullanmak gerekiyorsa ka&ccedil;\u0131n\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u015ei\u015fmanl\u0131k kesinlikle kontrol alt\u0131na al\u0131nmal\u0131d\u0131r. D&uuml;zenli egzersiz HDL kolesterol&uuml; (iyi kolesterol) y&uuml;kseltir, LDL kolesterol&uuml; (k&ouml;t&uuml; kolesterol) d&uuml;\u015f&uuml;r&uuml;r. Hastalar d&uuml;zenli egzersiz yapmay\u0131 al\u0131\u015fkanl\u0131k haline getirmelidirler. Haftada en az 3, tercihen 5 kez, 30-45 Dakika s&uuml;re ile y&uuml;r&uuml;y&uuml;\u015f, ko\u015fu, y&uuml;zme, bisiklete binme gibi sporlar yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. Kolesterol y&uuml;ksekli\u011fi i&ccedil;in ila&ccedil; tedavisi sadece uzman kardiyolog ve Dahiliye uzman\u0131 taraf\u0131ndan, hastan\u0131n klinik tan\u0131lar\u0131, ya\u015f, Aile &ouml;yk&uuml;s&uuml; ve kardiyovask&uuml;ler risk fakt&ouml;rleri g&ouml;z &ouml;n&uuml;ne al\u0131narak kontrol alt\u0131nda yap\u0131lmal\u0131d\u0131r&quot; \u015feklinde konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Y&Uuml;KSEK KOLESTEROL&Uuml;N VEREME ETK\u0130S\u0130 &Uuml;nl&uuml; Chest dergisinde yay\u0131nlanan bir makalede, ila&ccedil; tedavisine ek olarak kolesterolden zengin diyet uygulanmas\u0131n\u0131n akci\u011fer t&uuml;berk&uuml;lozlu (veremli) hastalar\u0131n balgamlar\u0131ndaki Verem mikrobunun daha &ccedil;abuk temizlenmesini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131 yer ald\u0131. Bahsedilen ara\u015ft\u0131rma Mexico Ulusal Solunum Hastal\u0131klar\u0131 Enstit&uuml;t&uuml;s&uuml;&#039;nden Dr. Mario H. Vargas ve arkada\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f. Ara\u015ft\u0131r\u0131c\u0131lar literat&uuml;rde verem hastal\u0131\u011f\u0131nda kolesterol d&uuml;\u015f&uuml;kl&uuml;\u011f&uuml;n&uuml;n (hipokolesterolemi) s\u0131k g&ouml;r&uuml;ld&uuml;\u011f&uuml;n&uuml; ve hastal\u0131\u011f\u0131n &ouml;l&uuml;mc&uuml;ll&uuml;\u011f&uuml;n&uuml; artt\u0131rabilece\u011fi bulgular\u0131ndan hareket ederek kolesterolden zengin bir diyetin balgamdaki verem mikrobununun kaybolmas\u0131n\u0131 h\u0131z\u0131n\u0131 etkileyip etkilemedi\u011fini incelemi\u015fler.<\/p>\n<p>Ara\u015ft\u0131rma 21 eri\u015fkin akci\u011fer t&uuml;berk&uuml;lozlu hasta &uuml;zerinde yap\u0131lm\u0131\u015f. B&uuml;t&uuml;n hastalar izoniazid + rifampisin + pirazinamid + etambutol &#039;den m&uuml;te\u015fekkil d&ouml;rt t&uuml;berk&uuml;loz ilac\u0131 alm\u0131\u015flar. Hastalar\u0131n hi&ccedil;birinde t&uuml;berk&uuml;loz ila&ccedil;lar\u0131na kar\u015f\u0131 bir diren&ccedil; yokmu\u015f ve hepsi AIDS (-) imi\u015f. &Ccedil;al\u0131\u015fma 8 hafta s&uuml;rm&uuml;\u015f. Hastalar iki gruba ayr\u0131lm\u0131\u015f. Her iki grupta da kalori miktar\u0131 (2500kcal\/g&uuml;n) ve da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 benzer imi\u015f. Kolesterolden zengin diyet alan gruptaki (deney grubu) g&uuml;nl&uuml;k kolesterol t&uuml;ketimi 800mg iken kontrol grubunda bu de\u011fer 250 mg imi\u015f. Hem &ccedil;al\u0131\u015fma (136.7 mg\/dL) hem de kontrol grubunun (157.9 mg\/dL). Kan kolesterol d&uuml;zeyleri ortalama Meksikal\u0131lar&#039;\u0131nkinden (190 mg\/dL ) olduk&ccedil;a d&uuml;\u015f&uuml;k imi\u015f. Kolesterolden zengin diyet alan grupta balgamdan mikrop temizlenmesi ortalama 14 G&uuml;n s&uuml;rerken bu say\u0131 kontrol grubunda 28 g&uuml;n imi\u015f. Her iki grupta da kolesterol d&uuml;zeyleri 3 hafta i&ccedil;inde ortalama 200 mg\/dL dolaylar\u0131na &ccedil;\u0131karak plato yapm\u0131\u015f. Fakat bu s\u0131rada HDL (iyi denilen kolesterol) de\u011ferleri, LDL&#039;ye g&ouml;re daha &ccedil;ok y&uuml;kseldi\u011finden total kolesterol\/HDL (2.7 den 1.5&#039;e) ve LDL\/HDL (3.3 den 1.8&#039;e ) oran\u0131 azalm\u0131\u015f. Her iki grupta nefes darl\u0131\u011f\u0131 ve &ouml;ks&uuml;r&uuml;k ayn\u0131 derecede azalm\u0131\u015f, fakat y&uuml;ksek kolesterol alan grupta balgam miktar\u0131 daha erken azalm\u0131\u015f.<\/p>\n<p>Veremin eski &ccedil;a\u011flardan beri insan \u0131rk\u0131n\u0131 tehdit eden b&uuml;y&uuml;k hastal\u0131klardan biri oldu\u011funa, 1944 y\u0131l\u0131nda streptomisinin piyasaya &ccedil;\u0131kmas\u0131 ile tedavide yeni bir &ccedil;\u0131\u011f\u0131r a&ccedil;\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ve streptomisini &ccedil;ok say\u0131da ba\u015fka t&uuml;berk&uuml;loz ila&ccedil;lar\u0131n\u0131n takip etti\u011fine dikkat &ccedil;eken ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar, &quot;G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde akci\u011fer t&uuml;berk&uuml;lozunun tedavi ba\u015far\u0131s\u0131 y&uuml;zde 90&#039;\u0131n &uuml;zerindedir. Fakat &ccedil;ok say\u0131da ila&ccedil; kullan\u0131lmas\u0131 ve tedavi s&uuml;resinin uzun olmas\u0131 (6 ay-1 y\u0131l) tedaviye uyumu g&uuml;&ccedil;le\u015ftirmektedir. &Ouml;te yandan t&uuml;berk&uuml;loz ila&ccedil;lar\u0131na Kar g\u015f\u0131 geli\u015fen diren&ccedil;, sorunu daha da a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Bu nedenle tedavinin seyrini olumlu y&ouml;nde de\u011fi\u015ftirecek ve tedavi s&uuml;resini azaltacak y&ouml;ntemlere ihtiya&ccedil; b&uuml;y&uuml;kt&uuml;r. Perez-Guzman ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n &ccedil;al\u0131\u015fmalar\u0131 bu bak\u0131mdan &ccedil;ok &ouml;nemlidir. Manip&uuml;le edilmi\u015f bilimsel &ccedil;al\u0131\u015fmalar ile insanlarda &ouml;nce kolesterol fobisi olu\u015fturan daha sonra da onlara ya\u011fs\u0131z ya da yar\u0131 ya\u011fl\u0131 yiyecekler ile kolesterol ila&ccedil;lar\u0131 satan ila&ccedil; ve g\u0131da sanayicileri y\u0131lda y&uuml;z milyarlarca dolarl\u0131k cirolar yaparak karlar\u0131na kar katarken insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b&uuml;y&uuml;k &ouml;l&ccedil;&uuml;de tehlikeye atmaktad\u0131rlar. Gerek bu &ccedil;al\u0131\u015fmada gerekse de daha &ouml;nce yap\u0131lm\u0131\u015f &ccedil;al\u0131\u015fmalarda t&uuml;berk&uuml;lozlu ya da kalp-d\u0131\u015f\u0131 m&uuml;zmin hastal\u0131\u011f\u0131 olan ki\u015filerde kan kolesterol d&uuml;zeyinin d&uuml;\u015f&uuml;k oldu\u011fu ve bu d&uuml;\u015f&uuml;kl&uuml;\u011f&uuml;n &ouml;l&uuml;mc&uuml;ll&uuml;k (mortalite) ile ili\u015fkili oldu\u011fu g&ouml;sterilmi\u015ftir&quot; dedi.<\/p>\n<p>D&Uuml;\u015e&Uuml;K KOLESTEROLDE A\u0130DS R\u0130SK\u0130 Kolesterol&uuml;n h&uuml;cre zar\u0131nda yap\u0131ta\u015f\u0131 olarak bulunan ya\u011flar\u0131n yakla\u015f\u0131k y&uuml;zde 30&#039;unu olu\u015fturdu\u011funu, b&uuml;t&uuml;n h&uuml;crelerin yap\u0131s\u0131nda kolesterol bulunmak zorunda oldu\u011funu, kolesterol&uuml;n molek&uuml;ler yap\u0131s\u0131n\u0131n Suda erimesini imkans\u0131zla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayan uzmanlar, &quot;H&uuml;cre duvarlar\u0131nda bulunan su ge&ccedil;irmez &ouml;zellikteki kolesterol, h&uuml;cre i&ccedil; ortam\u0131n\u0131 d\u0131\u015f etkilerden korur. En &ccedil;ok kolesterol d\u0131\u015f etkilerden en az etkilenmesi gereken sinir dokusunda bulunur. Kolesterol h&uuml;cre zar\u0131n\u0131n ak\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 sa\u011flar. Kolesterol sitotoksik (h&uuml;cre zehirleyici) T-lenfositleri uyararak mikroplar\u0131n &ouml;ld&uuml;r&uuml;lmesine yard\u0131mc\u0131 olur. Kolesterol h&uuml;cre zar\u0131nda bulunan enzimler ve di\u011fer maddeler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile akyuvarlar\u0131n mikroplar\u0131 yutmas\u0131n\u0131 (fagositoz) sa\u011flar. &Ccedil;ok say\u0131da laboratuar &ccedil;al\u0131\u015fmas\u0131nda lipid (ya\u011f) ve kolesterol eksikli\u011finin bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klar\u0131n \u015fiddetini art\u0131rd\u0131\u011f\u0131 saptanm\u0131\u015ft\u0131r. 19 &ccedil;al\u0131\u015fma ve 68 bin 406 &ouml;l&uuml;m&uuml; i&ccedil;eren bir meta-analiz incelemesinde g&ouml;r&uuml;lm&uuml;\u015ft&uuml;r ki kan kolesterol d&uuml;zeyi azald\u0131k&ccedil;a solunum ve mide-ba\u011f\u0131rsak hastal\u0131klar\u0131ndan (&ouml;zellikle bula\u015f\u0131c\u0131 olanlar) &ouml;l&uuml;m artmaktad\u0131r. 120 bin ki\u015fi &uuml;zerinde 15 y\u0131l s&uuml;re ile yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmada kan kolesterol d&uuml;zeyi d&uuml;\u015f&uuml;k olanlarda, bula\u015f\u0131c\u0131 hastal\u0131klardan hastaneye ba\u015fvuruda bulunanlar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131n kolesterol&uuml; y&uuml;ksek olanlara g&ouml;re daha fazla oldu\u011fu g&ouml;r&uuml;lm&uuml;\u015ft&uuml;r. 2 bin 446 bekar erkek &uuml;zerinde 14 y\u0131l s&uuml;re ile yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmada kolesterol d&uuml;zeyi d&uuml;\u015f&uuml;k olanlarda AIDS rizikosunun daha fazla oldu\u011fu saptanm\u0131\u015ft\u0131r. Bir ba\u015fka &ccedil;al\u0131\u015fmada kan kolesterol d&uuml;zeyi d&uuml;\u015f&uuml;k AIDS&#039;li hastalar\u0131n daha fazla &ouml;ld&uuml;\u011f&uuml; g&ouml;r&uuml;lm&uuml;\u015ft&uuml;r. Kanser tedavisine ba\u011fl\u0131 ate\u015fli n&ouml;tropenisi (&ccedil;ok &ccedil;ekirdekli Akyuvar d&uuml;\u015f&uuml;kl&uuml;\u011f&uuml;) olan 17 hasta incelenmi\u015f. Alt\u0131s\u0131 &ouml;lm&uuml;\u015f. Bunlarda tedavi s\u0131ras\u0131nda kan kolesterol d&uuml;zeyleri y&uuml;kselmemi\u015f. Ya\u015fayan 11 hastan\u0131n ba\u015flang\u0131&ccedil; kan kolesterol d&uuml;zeyi &ouml;lenlerden y&uuml;ksekmi\u015f. Bunlarda tedavi s\u0131ras\u0131nda kolesterol y&uuml;kselmi\u015f ve kolesterol d&uuml;zeyleri iyile\u015ftikten sonra normale inmi\u015f. Smith-Lemli-Opitz sendromunda (7-dehidrokolesterol 7-red&uuml;ktaz enziminin do\u011fu\u015ftan yetersizli\u011fi) kolesterol sentezi &ccedil;ok d&uuml;\u015f&uuml;kt&uuml;r. Bu hastalarda &ccedil;ok say\u0131da malformasyon ve s\u0131k ge&ccedil;irilen enfeksiyonlar vard\u0131r. Bu hastalara ilave kolesterol verildi\u011finde enfeksiyonlar azalmaktad\u0131r. Ailevi hiperkolesterolemisi olan ki\u015filerde de enfeksiyon hastal\u0131klar\u0131ndan &ouml;l&uuml;m daha az olmaktad\u0131r. Kolesterol&uuml; y&uuml;ksek ki\u015filerde kar\u0131n i&ccedil;i enfeksiyonlar\u0131n\u0131n daha &ccedil;abuk iyile\u015fti\u011fi g&ouml;zlemlenmi\u015ftir&quot; bilgilerini kaydetti.<\/p>\n<p>Y&Uuml;KSEK KOLESTEROL KORONER KALP R\u0130SK\u0130N\u0130 ARTTIRIYOR MU?&quot; Y&uuml;ksek kolesterol korkusuna, &quot;Kandaki y&uuml;ksek kolesterol d&uuml;zeyi koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na neden mi oluyor yoksa koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131 &ouml;nl&uuml;yor mu?&quot; sorusuyla adeta meydan okuyan ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar ise \u015fu bilgileri verdi:<\/p>\n<p>&quot;&Ccedil;e\u015fitli &uuml;lkelerde, &ccedil;e\u015fitli hastal\u0131klarda ve &ccedil;e\u015fitli etnik gruplarda yap\u0131lan &ccedil;ok say\u0131da ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n bir &ccedil;o\u011funda kan kolesterol d&uuml;zeyleri ile koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda ya da &ouml;l&uuml;m s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 aras\u0131nda bir ili\u015fki bulunamam\u0131\u015f. Yani bu ara\u015ft\u0131rmalara g&ouml;re kolesterol&uuml; y&uuml;ksek olan ki\u015filerdeki koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yakalanma ve &ouml;l&uuml;m s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 kolesterol&uuml; normal olan ki\u015filerdekinden daha y&uuml;ksek de\u011filmi\u015f. Bu ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n baz\u0131lar\u0131nda ise kan kolesterol d&uuml;zeyleri y&uuml;ksek olanlarda koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yakalanma s\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n azalm\u0131\u015f oldu\u011fu, hatta kan kolesterol d&uuml;zeyleri y&uuml;ksek olanlarda ya\u015fam s&uuml;resinin daha uzun oldu\u011fu saptanm\u0131\u015ft\u0131r&quot;.<\/p>\n<p>Diyetteki y&uuml;ksek kolesterol d&uuml;zeyinin koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yol a&ccedil;\u0131p a&ccedil;mayaca\u011f\u0131 konusunda, g&uuml;n&uuml;m&uuml;z diyetinde kalp hastal\u0131\u011f\u0131na neden oldu\u011fu iddias\u0131 ile kolesterol ve doymu\u015f ya\u011flar yerine kolesterol i&ccedil;ermeyen margarin ve &ccedil;oklu doymam\u0131\u015f S\u0131v\u0131 ya\u011flar\u0131n (m\u0131s\u0131r, soya, ay&ccedil;i&ccedil;e\u011fi) &ouml;nerildi\u011fini hat\u0131rlatan uzmanlar, &quot;Kore Sava\u015f\u0131&#039;nda &ouml;len Amerikan ve Japon gen&ccedil; askerlerin otopsilerinde aterom plaklar\u0131n\u0131n geli\u015fmesi incelendi\u011finde az doymu\u015f ya\u011f yiyen Japonlar ve &ccedil;ok doymu\u015f ya\u011f yiyen Amerikal\u0131lar aras\u0131nda ateroskleroz (damar sertli\u011fi) a&ccedil;\u0131s\u0131ndan bir fark bulunmam\u0131\u015f. Afrikal\u0131 Samburular G&uuml;nde 6-7 Litre &ccedil;i\u011f s&uuml;t ve yar\u0131m kilo kadar et t&uuml;ketirler. Ortalama Bir Amerikan vatanda\u015f\u0131n\u0131n t&uuml;ketti\u011fi kolesterol&uuml;n 2 kat\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131 t&uuml;ketmesine ra\u011fmen, Samburular\u0131n kan kolesterol d&uuml;zeyleri (170 mg\/dL) Amerikal\u0131lara g&ouml;re son derece d&uuml;\u015f&uuml;kt&uuml;r. K\u0131rsal kesimde ya\u015fayan Kenyal\u0131 Masailer g&uuml;nde 2 litre s&uuml;t, 1-2 kilo kadar et yerler. Buna ra\u011fmen ortalama kan kolesterol d&uuml;zeyi d&uuml;nya ortalamas\u0131ndan d&uuml;\u015f&uuml;kt&uuml;r. Fakat \u015fehre indiklerinde &ccedil;ok daha az kolesteroll&uuml; g\u0131da t&uuml;ketmelerine karfc\u015f\u0131n kolesterol d&uuml;zeyleri kabiledeki akrabalar\u0131ndan daha y&uuml;ksek olmaktad\u0131r. Somali&#039;de sadece s&uuml;tle beslenen kabilelerde hemen hi&ccedil; koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 g&ouml;r&uuml;lmemektedir.<\/p>\n<p>ABD&#039;de 20. y&uuml;zy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131ndan &ouml;l&uuml;m neredeyse hi&ccedil; yok iken, daha sonraki y\u0131llarda b&uuml;y&uuml;k bir patlama olmu\u015ftur. 20. y&uuml;zy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda daha fazla kolesterol t&uuml;ketilmektedir. Daha sonra margarin ve s\u0131v\u0131 (m\u0131s\u0131r, soya, ay&ccedil;i&ccedil;ek) ya\u011flar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131nda m&uuml;thi\u015f bir patlama olmu\u015ftur. Diyetteki y&uuml;ksek kolesterol d&uuml;zeyi koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yol a&ccedil;m\u0131yorsa ger&ccedil;ek neden nedir? &Ouml;nemli olan budur. G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde aterosklerotik kardiyovask&uuml;ler hastal\u0131klar &#039;kolesterol depo hastal\u0131\u011f\u0131&#039; olarak de\u011fil &#039;d&uuml;\u015f&uuml;k yo\u011funluklu sistemik enflamatuar hastal\u0131k&#039; olarak kabul edilmektedir (CRP art\u0131\u015f\u0131 ile endirekt olarak g&ouml;sterilebilir). Hayvan &ccedil;al\u0131\u015fmalar\u0131 Il-6 ve t&uuml;m&ouml;r nekroze edici fakt&ouml;r-alfa&#039;n\u0131n ateroskleroz s&uuml;recini h\u0131zland\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g&ouml;stermektedir. Omega-3 ya\u011f asitleri, antienflamatuvar (iltihap &ouml;nleyici) etkileri ile koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 geli\u015fimini yava\u015flat\u0131r. Rafine edilmi\u015f g\u0131dalardan uzak durarak ve bunlar\u0131n yerine do\u011fal g\u0131dalar\u0131 yiyerek kronik iltihap rizikosu azalt\u0131labilir&quot; bilgileri \u015fa\u015f\u0131rtt\u0131.<\/p>\n<p>&quot;MEVCUT DURUMDAN K\u0130MLER YARARLANIYOR?&quot;<\/p>\n<p>&quot;Diyetteki y&uuml;ksek kolesterol d&uuml;zeyi koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yol a&ccedil;mad\u0131\u011f\u0131na g&ouml;re 20. y&uuml;zy\u0131l\u0131n en b&uuml;y&uuml;k yalan\u0131 ni&ccedil;in s&uuml;rd&uuml;r&uuml;l&uuml;yor?&quot; veya &quot;Mevcut durumdan kimler yararlanmaktad\u0131r?&quot; sorusu mevcut bilgiler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda sorulmas\u0131 gereken sorular olarak akla geliyor. Cevap da yine haz\u0131r:<\/p>\n<p>&quot;\u0130la&ccedil; sanayisi, margarin ve s\u0131v\u0131 ya\u011f sanayisi, d&uuml;\u015f&uuml;k ya\u011fl\u0131 diyet sanayisi, kalp ile u\u011fra\u015fan &ouml;zel hastaneler ve buralara malzeme ve Alet satan firmalar. Bu piyasan\u0131n cirosu trilyonlaca dolar ile ifade edilmektedir. Rant\u0131n s&uuml;rd&uuml;r&uuml;lebilmesi ancak yalan\u0131n s&uuml;rd&uuml;r&uuml;lmesi ile m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131na yakalanmamak i&ccedil;in; Un ve \u015fekerden mam&uuml;l g\u0131dalar\u0131n t&uuml;ketimi minimale indirilmeli. Margarin ve s\u0131v\u0131 (m\u0131s\u0131r, soya, ay&ccedil;i&ccedil;ek) ya\u011flar kullan\u0131lmamal\u0131. Bunlar\u0131n yerine hayvani ya\u011flar ve Zeytin ya\u011f\u0131 yenilmeli (dedelerinizin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi). G&uuml;nde en az 1 gr bal\u0131k ya\u011f\u0131 ve 250- 1000 mL Kefir t&uuml;ketilmeli. Et, s&uuml;t &uuml;r&uuml;nleri, yumurta, sebze meyve ve kabuklu kuru yemi\u015f t&uuml;ketilmeli. G&uuml;nde 3-5 dakika k&uuml;lt&uuml;r fizik yap\u0131lmal\u0131 ve yar\u0131m saat y&uuml;r&uuml;nmeli. G&uuml;ne\u015flenilmeli ve erken yat\u0131p erken kalk\u0131lmal\u0131. Bu &ouml;neriler insan\u0131 sadece kalp hastal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 de\u011fil di\u011fer m&uuml;zmin hastal\u0131klardan da korur&quot;.<\/p>\n<p>Kolesterolle ilgili de\u011fi\u015fik kaynaklardan elde edilen bilgilerde \u015fu sonu&ccedil;lara yer veriliyor:<\/p>\n<p>&quot;Kolesterol bir zehir de\u011fil , h&uuml;crelerimiz i&ccedil;in &ccedil;ok hayati bir maddedir. \u0130yi kolesterol (HDL), k&ouml;t&uuml; kolesterol (LDL) diye bir \u015fey yoktur. Sizden iyi olmas\u0131nlar her ikisi de g&ouml;revlerini yapt\u0131klar\u0131 s&uuml;rece iyidir. Kolesterol&uuml;n kendisi tehlikeli de\u011fildir, hatta yararl\u0131d\u0131r, fakat onu y&uuml;kselten neden tehlikelidir ya da tehlikeli olabilir. V&uuml;cudumuzda g&uuml;nde 2000-2500 mg kolesterol yap\u0131l\u0131r. D\u0131\u015fardan al\u0131nan ne kadar az ise i&ccedil;eride yap\u0131lan o kadar fazlad\u0131r. Diyet ile al\u0131nan kolesterol&uuml;n kan kolesterol d&uuml;zeyine hemen hemen hi&ccedil;bir etkisi yoktur. Bo\u015funa a\u011fz\u0131n\u0131z\u0131n tad\u0131n\u0131 bozmay\u0131n. Kan kolesterol d&uuml;zeyi normal hatta d&uuml;\u015f&uuml;k olan ki\u015filerde de y&uuml;ksek olanlar kadar a\u011f\u0131r ateroskleroz geli\u015febilir. Koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131 olanlar\u0131n yar\u0131s\u0131ndan fazlas\u0131nda kolesterol d&uuml;zeyi normaldir. Bir maddenin hem az\u0131 hem normali hem de fazlas\u0131 ayn\u0131 hastal\u0131\u011fa yol a&ccedil;t\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia etmek sa&ccedil;mal\u0131kt\u0131r. Koroner kalp hastal\u0131\u011f\u0131n\u0131n ger&ccedil;ek nedeni d&uuml;\u015f&uuml;k yo\u011funluklu ate\u015fsiz m&uuml;zmin iltihapt\u0131r&quot;.<\/p>\n<p>Bu arada, kolesterol konusunu akl\u0131na getirenlerin hemen tereya\u011f\u0131 kab\u0131n\u0131 da eline almas\u0131 gerekti\u011fi kaydedildi. Y&uuml;ksek kolesterol&uuml; azaltt\u0131\u011f\u0131 bilinen tereya\u011f\u0131n\u0131n di\u011fer faydalar\u0131 ise \u015f&ouml;yle s\u0131raland\u0131:<\/p>\n<p>&quot;Tereya\u011f\u0131n\u0131n yararlar\u0131 : En iyi A Vitamini kayna\u011f\u0131d\u0131r. Lesitinden zengindir. Y&uuml;ksek oranda antioksidan (kolesterol, A vit, E vit, selenyum) i&ccedil;erir. \u0130yi bir iyot kayna\u011f\u0131d\u0131r. Konjuge linolenik asitten (CLA)zengin oldu\u011fu i&ccedil;in, antienflamatuvar, antiallerjik ve antikansorejenik etkileri vard\u0131r. Di\u015f &ccedil;&uuml;r&uuml;kleri ve osteoporoz riskini azalt\u0131r. Mak&uuml;ler dejenerasyonu azalt\u0131r (lutein) Y&uuml;ksek kolesterol&uuml; azalt\u0131r (kolin) Bellek ve &ouml;\u011frenme kapasitesini art\u0131r\u0131r (kolin)<\/p>\n<p>Asetilkolini art\u0131r\u0131r. &Ccedil;inko i&ccedil;eri\u011fi y&uuml;ksektir. Magnezyum i&ccedil;eri\u011fi y&uuml;ksek (migren, fibromiyalji vb. Antioksidan ve antienflamatuvard\u0131r. Omega-3&#039;ten zengindir. A, D, K vitaminleri, demir, selenyum, riboflavin, ve niasinden zengindir&quot;.(\u0130HA)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ya\u015famak i&ccedil;in gerekli, mum k\u0131vam\u0131nda ya\u011f\u0131ms\u0131 bir Maddenin ad\u0131 olan ve beyin, sinirler, kalp, ba\u011f\u0131rsaklar, kaslar, karaci\u011fer ba\u015fta olmak &uuml;zere t&uuml;m v&uuml;cutta yayg\u0131n olarak bulunan kolesterol&uuml;n fazlas\u0131n\u0131n da, az\u0131n\u0131n da zararl\u0131 oldu\u011fu belirtildi. V&uuml;cudun kolesterol&uuml; kullanarak Hormon (kortizon, seks hormonu), D vitamini ve ya\u011flar\u0131 sindiren safra asitlerini &uuml;retti\u011fi, bu i\u015flemler i&ccedil;in kanda yeteri miktarda kolesterol bulunmas\u0131 gerekti\u011fi, fazla kolesterol&uuml;n kan<a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/gncz.net\/index.php\/kolestrol-bilmecesi.html\">[Devam\u0131n\u0131 Oku&#8230;]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[22524],"tags":[30426,30420,23887,30424,23938,30412,30416,30411],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15757"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15757"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15757\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15757"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15757"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15757"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}