Okuma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc yani Disleksi nedir? Nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r? Pek \u00e7ok \u00fcnl\u00fc m\u00fczisyen, bilim adam\u0131, sanat\u00e7\u0131n\u0131n okuyamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in okullardan kovuldu\u011fu, zeka \u00f6z\u00fcrl\u00fc tan\u0131s\u0131 ald\u0131\u011f\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015flar\u0131nda ‘ba\u015far\u0131s\u0131z’ damgas\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 duyar\u0131z. Bu \u00fcnl\u00fclerden Tom Cruise ‘okuma \u00f6\u011frenemeyen ancak kendi i\u015fini g\u00f6rebilir’ tan\u0131s\u0131 alm\u0131\u015f \u015fimdilerde okuyamayan \u00e7ocuklara yard\u0131m kampanyalar\u0131 d\u00fczenleyen bir sinema dehas\u0131d\u0131r. Ampul\u00fc ke\u015ffeden Thomas Edison, gerilim kitaplar\u0131n\u0131n \u00fcnl\u00fc yazar\u0131 Agatha Christi, masals\u0131 fantazileri ger\u00e7e\u011fe d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015f deha Walt Disney tan\u0131nm\u0131\u015f disleksiklerden.Okumada zorlanmayan bir ki\u015finin okuyamaman\u0131n nas\u0131l bir zorluk oldu\u011funu hayal etmesi son derece g\u00fc\u00e7t\u00fcr. Bu nedenle okuyamayan disleksikler s\u0131kl\u0131kla ‘tembel’, ‘inat\u00e7\u0131’, ‘ilgisiz’ gibi hak etmedikleri s\u0131fatlarla an\u0131lmaktad\u0131rlar. Genellikle yetersiz tan\u0131nma nedeniyle toplumdaki insidans bilinmese de % 10 civar\u0131nda oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmekte 100 seneden beri tan\u0131nan bu \u00f6\u011frenme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn as\u0131l nedeni yeni yeni ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.Bug\u00fcn beyinde bir \u00f6z\u00fcr de\u011fil, disleksinin beynin okuma alanlar\u0131 aras\u0131ndaki koordinasyonun tam kurulamad\u0131\u011f\u0131 bir durum oldu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131. Helsinki’den yap\u0131lan bir a\u00e7\u0131klamada DYXCI geninin mutasyonunu ta\u015f\u0131yan ailelerde disleksik ki\u015filerin \u00e7ok daha fazla oldu\u011fu bildirilmi\u015ftir yani kal\u0131t\u0131msal bir yan\u0131 da vard\u0131r.Okuma s\u0131ras\u0131nda beynin aktifle\u015fen b\u00f6lgeleri fonkiyonel MRI y\u00f6ntemiyle tespit edilmi\u015ftir. Beynin sol taraf\u0131 okumay\u0131 y\u00f6netmektedir. Beynin sol \u00f6n b\u00f6l\u00fcme ‘Hece Olu\u015fturan B\u00f6lge’ ad\u0131 verilmekte ve harflerin yanyana koyularak hecelere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesi bu b\u00f6lgede ger\u00e7ekle\u015fmektedir. Sol orta b\u00f6lgeye ‘Kelime Analiz B\u00f6lgesi’ ad\u0131 verilmekte, burada heceler anlaml\u0131 hale gelmekte, kelimeye d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir. Kulak arkas\u0131nda kalan oksipital b\u00f6lge ise ‘Otomatik Detekt\u00f6r’ ad\u0131yla an\u0131lmakta, \u00f6nceden tan\u0131nm\u0131\u015f kelimelerin 1. ve 2. duraklardan ge\u00e7meyip direkt kelimenin tan\u0131nd\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lge. Okumaya h\u0131z veren i\u015fte bu otomatik aland\u0131r.Dislekside ne oluyor? Kelime analizi ve otomatik detekt\u00f6r b\u00f6lgeleri iyi koordinasyon sa\u011flayam\u0131yor. Bu ki\u015filerde kelime olu\u015fumu her seferinde ‘Hece Olu\u015fturan B\u00f6lgeden ge\u00e7iyor ve bu nedenle de okumada istenen serilik bir t\u00fcrl\u00fc yakalanam\u0131yor. Bu ki\u015filer beyinlerinin sa\u011f b\u00f6lgelerini de \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rarak okumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.Disleksinin ya\u015fa g\u00f6re \u015f\u00fcphe uyand\u0131ran belirtileri:3-5 YA\u015e Anaokulu \u00c7A\u011eI:1- Kelimelerin tekrarland\u0131\u011f\u0131 \u015fark\u0131lardan ho\u015flanmaz2- Tekerlemeli oyunlar\u0131 bir t\u00fcrl\u00fc \u00f6\u011frenemez3- Bebek gibi konu\u015fmaya devam eder. Kelimelerini s\u0131k s\u0131k \u015fa\u015f\u0131r\u0131r4- \u0130smindeki harfleri bile \u00f6\u011frenemez ve ilgi g\u00f6stermez.5- Haftan\u0131n g\u00fcnleri, harfleri say\u0131lar\u0131 bit t\u00fcrl\u00fc \u00f6\u011frenemez t\u00fcm u\u011fra\u015flara ra\u011fmen5-6 YA\u015e OKUL \u00c7A\u011eI:1- Harf ve kelimeleri tan\u0131yamaz, kendi ismini bile yazamaz, kelimelere uyduruk yaz\u0131l\u0131mlar bulur.2- Kelimeleri hecelere b\u00f6lemez. Kap\u0131 kelimesini Ka-p\u0131 olarak b\u00f6lemez.3- Kafiye yapan kelimeleri tan\u0131yamaz. Bac\u0131-Hac\u0131 gibi4- Harfleri kelimelerle ba\u011fda\u015ft\u0131ramaz. Kedi ne ile ba\u015fl\u0131yor? Sorusunu cevaplayamaz.5- Heceleri tan\u0131yamaz. K ile hangisi ba\u015flar kedi, hac\u0131, bac\u0131 diye soruldu\u011funda cevaplayamaz.6-7 YA\u015eINDAK\u0130 \u00c7OCU\u011eUNUZ:1- Heceleri tan\u0131makta ve yan yana koymaktaki g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc devam ediyorsa2- Tek heceli kelimeleri okuyam\u0131yorsa: Top, Bal, kel gibi3- Okuma hatalar\u0131 harflerin dizili\u015finde hata yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyorsa. Kediyi yedi diye okuma gibi..4- Okumaktan nefret etme, okumay\u0131 ZOR \u0130\u015e olarak de\u011ferlendirme gibi yak\u0131nmalar\u0131 varsa..7 YA\u015e ve \u00dcZER\u0130NDEK\u0130 \u00c7OCU\u011eUNUZ:1- Uzun ve zor kelimeleri yanl\u0131\u015f okuma Cumhuriyet yerine h\u00fcrriyet gibi2- Benzer kelimeleri kar\u0131\u015ft\u0131rma Kurt yerine yurt gibi3- Okurken duraklama, eee yani gibi eklerle doldurma4- Telefon numaras\u0131, ev adresi, tarihleri hat\u0131rlayamama5- \u00c7ok heceli kelimelerin sonunu veya tamam\u0131n\u0131 uydurma cumhuriyetimizin yerine h\u00fck\u00fcmetimizin gibi6- Kelimelerin baz\u0131 hecelerini atlama cumhuriyetimizin yerine cumhuriyetin gibi7- Okuma esnas\u0131nda zor kelimelerin yerine kolay\u0131n\u0131 se\u00e7me. Hat\u0131ra yerine an\u0131 gibi8- Yaz\u0131m hatalar\u0131yla dolu \u00f6zensiz yazma9- Ba\u011fla\u00e7 gibi anlams\u0131z ekleri atlama. \u0130le, ve gibi kelimeleri okumama10- Sesli okumaktan ka\u00e7\u0131nmaDisleksiden \u015f\u00fcphelendiyseniz neler yapmal\u0131s\u0131n\u0131z?S\u0131n\u0131f \u00f6\u011fretmeniyle derhal g\u00f6r\u00fc\u015fmeli onun g\u00f6r\u00fc\u015flerini almal\u0131s\u0131n\u0131z.Ne kadar \u00f6nce davran\u0131rsan\u0131z, \u00e7ocu\u011funuzun h\u0131zl\u0131 okuma \u015fans\u0131 o kadar artar.Okul sistemi i\u00e7inde veya d\u0131\u015far\u0131dan mutlaka testlerini yapt\u0131rmal\u0131s\u0131n\u0131z.\u00c7ocu\u011funuzun ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu di\u011fer alanlar\u0131 ke\u015ffedin. Onun ba\u015fka alanlardaki ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131n. Onun \u00e7ok ba\u015far\u0131l\u0131 olabilece\u011fi, \u00f6zg\u00fcvenini destekleyebilece\u011fi bir alan se\u00e7in. Ba\u015far\u0131s\u0131z oldu\u011fu konularda onu yermeyin.\u00c7ocu\u011funuza konulan tan\u0131y\u0131 ve \u00f6nerileri okulla payla\u015f\u0131n. S\u0131n\u0131fta dikkatinin da\u011f\u0131lmayaca\u011f\u0131, iyi \u0131\u015f\u0131kl\u0131, tahtaya yak\u0131n bir yerde oturmal\u0131. S\u0131navlarda ona fazla s\u00fcre tan\u0131nmal\u0131, duruma g\u00f6re sorular ona okunmal\u0131, cevaplar\u0131 s\u00f6zl\u00fc olarak al\u0131nmal\u0131, audiovisual e\u011fitim sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.Evde destek sa\u011flay\u0131n. Size sesli okumas\u0131n\u0131 sa\u011flay\u0131n. \u0130stemiyorsa sesli okumaya zorlamay\u0131n.Dan\u0131\u015fabilece\u011finiz siteler:1- disleksi2- ank\u00fcsem.ankara.edu3- \u00f6\u011fretmenlersitesi&4- dyslexic.uk5- legasthenie6- ditt-online <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Okuma g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc yani Disleksi nedir? Nas\u0131l anla\u015f\u0131l\u0131r? Pek \u00e7ok \u00fcnl\u00fc m\u00fczisyen, bilim adam\u0131, sanat\u00e7\u0131n\u0131n okuyamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in okullardan kovuldu\u011fu, zeka \u00f6z\u00fcrl\u00fc tan\u0131s\u0131 ald\u0131\u011f\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015flar\u0131nda ‘ba\u015far\u0131s\u0131z’ damgas\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 duyar\u0131z. Bu \u00fcnl\u00fclerden Tom Cruise ‘okuma \u00f6\u011frenemeyen ancak kendi i\u015fini g\u00f6rebilir’ tan\u0131s\u0131 alm\u0131\u015f \u015fimdilerde okuyamayan \u00e7ocuklara yard\u0131m kampanyalar\u0131 d\u00fczenleyen bir sinema dehas\u0131d\u0131r. Ampul\u00fc ke\u015ffeden Thomas Edison, gerilim kitaplar\u0131n\u0131n \u00fcnl\u00fc yazar\u0131 Agatha Christi, masals\u0131[Devam\u0131n\u0131 Oku…]<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[229],"tags":[1545],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2532"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2532"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2532\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2532"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2532"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gncz.net\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2532"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}